09.11.1990
×

Hakkında

Künye

İletişim

KASIM 1990

1 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, konuk olarak Ankara'da bulunan bir grup Kıbrıs'lı Türk gazeteciyi kabulü sırasında yaptığı açıklamada, Kıbrıs'ta bir federasyonun ancak iki tarafın mutabık kalacağı esaslar ve eşit şartlar altında, kurulabileceğini, bunun tersi bir gelişmenin Türkiye ve Yunanistan'ı karşı karşıya getireceğini söyledi.

2- TBMM Başkanı Kaya Erdem, Kıbrıs Türk Araştırmaları Tanıtma ve Dayanışma Vakfı üyelerini kabul ederek bir süre görüştü. Erdem, TBMM Başkanı olarak vakfın çalışmalarına yardımcı olacağını belirtti.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Malatya'da halka hitaben yaptığı konuşmada, ara seçimin yapılmamasının en ağır anayasa suçu olduğunu ifade ederek, seçimlerin bir an önce yapılmasını istedi.

4-1991 mali yılı konsolide bütçe tasarısının tümü üzerinde görüşmelere TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda başlandı. Görüşmeler sırasında hükümetin uyguladığı politikalar iktidar ve muhalefete mensup milletvekilleri tarafından eleştirilirken, Maliye ve Gümrük Bakanı Adnan Kahveci, 1991 yılının tüm dünya için zor olacağını belirterek 'Türkiye kendini bu zorluklara karşı teçhiz etmiştir" dedi.

5- TBMM'de grubu bulunan üç siyasi partinin, "yerel yönetim, muhtarlık ve ihtiyar heyetleri yenileme seçimlerine ilişkin seçim yasaklarının, TRT yayınlarında uygulanmamasını" oybirliğiyle kabul etmesi sonucu, karar yasalaştı.

6- SHP, "Körfez krizinin verdiği ekonomik zararların boyutlarının ve telafi yollarının" belirlenmesi amacıyla, Hatay Milletvekili Ali Uyar tarafından hazırlanan önergeyi, TBMM Başkanlığı'na sundu.

7- SHP Aydın Milletvekili Hilmi Ziya Postacı, Başbakan Yıldırım Akbu-lut'un yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığı'na sunduğu soru önergesinde, Emniyet Genel Müdürlüğü için alınan 6 helikopterin satın alınma ve kullanımıyla ilgili hususların belirtilmesini istedi.

8- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, KKTC'den gelen bir grup gazeteciyi kabul ederek görüştü. Demirel, Kıbrıs'taki son seçimlerden sonra ortaya çıkan tabloyu değerlendirirken, "özgür ve serbest seçimi" savunduklarını belirtti.

9- HEP Genel Başkanı Fehmi Işıklar, siyasi partiler arasında eşitsizliğin sürdüğünü belirterek, tüm siyasi partilerin Hazine yardımından yararlandırılmaları gerektiğini belirtti.

10- Türk-İş Başkanlar Kurulu'nca yayınlanan bildiride, bugünkü iktidarla diyalog yoluyla sorunların çözülemeyeceği, oybirliğiyle genel eylem uygulamasına karar verildiği belirtilerek "Başkanlar Kurulu, ilk uyarı olarak işçilerin üretimden gelen güçlerini kullanmasına karar vermiştir" denildi.

11- İstanbul'da çeşitli belediyelerde çalışan memurlar, Büyükşehir Belediyesi önünde toplanarak hükümetin öngördüğü yüzde 15'lik maaş artışını protesto ettiler.

12- Ankara Kocatepe Camii"nde düzenlenen Said - i Nursi mevlidiyle ilgili olarak Yeni Asya gazetesi sahibi Mehmet Kutlular ve 7 gazete yöneticisi ile vaiz Cemal Gündoğdu, Ankara DGM Başsavcı Yardımcısı Ülkü Coş-kun'un emriyle gözaltına alındılar.

Ankara DGM Başsavcılığı, DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel'in, "Said - i Nursi büyük bir alimdir" şeklindeki demecini, "Said - i Nursi'yi övücü nitelikte" bularak incelemeye aldı.

Yargıtay kararında, Nurculuğun, laikliği reddeden, şeriatçı bir akım olduğu ve TCK'nun 163. maddesi kapsamında yer aldığı belirtildi.

13- İstanbul DGM Başsavcılığı, Bursa'da yaptığı bir konuşmada bölücülük yaptığı gerekçesiyle, sanatçı İlyas Salman hakkında 5 yıldan 10 yıla kadar ağır hapis cezası istemiyle dava açtı.

14- BM Genel Sekreteri Perez de Cuellar, Güvenlik Konseyi'ne, 4. Cenevre Anlaşması'na imza koyan ülkelerin, İsrail'in Filistinlilere karşı tutumunu görüşmek üzere toplanmalarını önerdi.

15- israil savaş uçaklarının, Lübnan'ın Bekaa Vadisi'ndeki gerilla üslerini bombaladığı bildirildi. Bu arada Lübnan hükümeti, sokaklarda ateşli silah taşınmasını yasakladı. Lübnan Savunma Bakanı Albert Mansur, ordudan, Beyrut sokaklarındaki silahlı kişileri tutuklamasını istedi.

16- Pakistan'da genel seçimleri kazanan İslami Demokratik İttifak, başbakanlık görevine Navaz Şerifi seçti.

17- Sovyetler Birliği'nin Moldavya Cumhuriyeti'nde, parlamentonun ilan ettiği olağanüstü durumu yürütmekle görevli "geçici komite"nin üyeleri, gizlice girdikleri Gagavuz Cumhuriyeti'nin başkenti Komrat'tan protestolarla çıkarıldılar.

18- Sri Lanka'da Sinhallerin yaşadığı bir köye baskın düzenleyen Tamil gerillalarının 16 kişiyi öldürdükleri bildirildi.

19- Yunanistan Savunma Bakanlığı, 1955 yılında ABD ile imzalanan bir anlaşma gereği, "komünizm tehlikesi" karşısında kullanılacak bir askeri yeraltı örgütünün bulunduğunu, ancak, PASOK hükümeti zamanında anlaşmanın tek taraflı olarak feshedildiğini açıkladı.

20- TANJUG ajansı, Yugoslavya'nın eski lideri Josep Tito'nun tüm büst ve resimlerinin Hırvatistan parlamentosundan kaldırıldığını bildirdi.

2 KASIM 1990

1- Başbakan Yıldırım Akbulut, Devlet Bakanı Hüsamettin Oruç, Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, Sağlık Bakanı Halil Şıvgın ve bölge milletvekillerinin de katıldığı Bolu-Gerede şehiriçi asfalt yolunu açma töreninde, 1980'den bu yana izlenen politikaların verimliliğine değindi. Başbakan, daha.sonra sağlık meslek lisesi, kız meslek lisesi ve belediye işhanmın açılışlarını yaptı.

2- Doğu gezisini sürdüren SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Tunceli, Bingöl ve Varto'da halka hitaben yaptığı konuşmalarda hükümetin izlediği politikaları eleştirerek, sosyal demokratların birleşmesinin, iktidar yolunun açılabilmesi bakımından gerekli olduğu konusunda görüşlerini yineledi.

3- Anayasa Mahkemesi Başkanı Necdet Darıcıoğlu, GAP Kalkınma İdaresi Başkanlığı'nca düzenlenen "GAP Gezisi" için mahkeme üyeleriyle birlikte geldiği Şanlıurfa'da, gazetecilerin türban yasası ile ilgili soruları üzerine bu konuda görüş bildirmeyeceğini belirtti. Darıcıoğlu, Anayasa Mahkemesi Başkan Vekili Yekta Güngör Özden'in "türbana izin yok" şeklindeki sözlerini de "kişisel görüş" olarak niteledi.

4- TBMM'de 1991 Mali Yılı Bütçe Tasarısı'nın görüşülmesi sırasında görüşlerini dile getiren Maliye ve Gümrük Bakanı Adnan Kahveci, gelir dağılımının bozuk olmadığını ve düzelme gösterdiğini, ancak bunu belirleyecek mekanizmaların bulunmadığını söyledi.

5- Adalet Bakanlığı'nca düzenlenen "Hukuk Sorunlarını Değerlendirme Toplantısında bir konuşma yapan Adalet Bakanı Oltan Sungurlu, bakanlığının asli görevinin, yargının çalışması için lojistik destek sağlamak olduğunu belirtti. Oltan Sungurlu, adli reformun, sistem içinde iyileştirme şeklinde planlandığını, bu konuda yüksek yargı organlarından görüş istediklerini söyledi.

6- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı İmren Aykut, Kadın Sorunları Uygulama ve Araştırma Merkezi ile Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği tarafından İstanbul'da düzenlenen ve çeşitli demokratik, laik kadın kuruluşlarının temsilcilerinin katıldığı toplantıda, bakanlığı bünyesinde kurulan Kadının Statüsü ve Sorunları Genel Müdürlüğü'nü savunarak, konuyla ilgili kararnamenin çıkışı ile gündeme gelen tartışma, eleştiri ve tepkileri "yersiz endişeler" olarak niteledi. İmren Aykut, Genel Müdürlüğün, kadının toplumun her kesiminde eşit olarak yer alması amacıyla kurulduğunu vurguladı.

7- ANAP Grup Başkanvekili Yasin Bozkurt, üniversitelerde türban ser-

beşlisi getiren yasaya karşı görüş bildiren Anayasa Mahkemesi Başkan Vekili Yekta Güngör Özden'in "milli iradeyi hiçe saydığını" öne sürdü.

8- DYP Genel Başkan Yardımcısı Selahattin Kılıç düzenlediği basın toplantısında, Körfez krizinin ülkeye ekonomik kayıpların yanısıra "ülke meselelerini konuşamama" zararını da getirdiğini belirterek, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın Amerika ve Körfez ülkelerine yaptığı geziden ne gibi bir sonuçla döndüğünün açıklanmasını istedi. Kılıç, 1991 yılı bütçesinde devlet memurları için öngörülen katsayı artışını da eleştirerek, 1991 yılının ekonomik yönden 1990'dan farklı olmayacağını söyledi.

9- İstanbul Klubü ile Türkiye Gazetesi tarafından düzenlenen ve TRT'-nin haber bültenlerinde Fransa'da da izlenebileceği belirtilen, Cumhurbaşkanı Turgut özal, Devlet Bakanları Kamran İnan ve Güneş Taner ile Dışişleri Bakanı Ahmet Kurtcebe Alptemoçin'in konuk olarak katıldıkları telekonfe-rans programının Fransız Anten'ne 2 kanalında yayınlanmadığı bildirildi.

Radyo Televizyon Yüksek Kurulu, Türkiye Gazetesi ile İstanbul Klubü-nün Fransız "Antenne-2" televizyonu için hazırladığı, TRT'nin de yayınladığı Türkiye-Avrupa İlişkileri" konulu açıkoturum konusunda TRT'den bilgi istedi.

10- TBMM'de kabul edilen Türban Yasası"nı protesto etmek için kadın dernekleri temsilcileri ile çok sayıda kadın Anıtkabir'e yürüdü. Yürüyüşe katılan kadınlar "Atatürk ilke ve inkılaplarını ne pahasına olursa olsun koruyacaklarını" bildirerek, "Atatürk'e bağlılık" yemini ettiler.

11- Çeşitli kadın kuruluşlarına üye 40 kadar kadın, "Kadın Statüsü ve Aile Araştırma Kurumu Başkanlığı" kararnamesini protesto etmek amacıyla topluca boşanma davası açtı. İstanbul Adliyesi önünde toplanan kadınlar okudukları bir bildiriyle vatandaşlara eylemlerinin amaçlarını açıkladıktan sonra, 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne giderek boşanma dilekçelerini verdiler.

12- Türkiye İnsan Hakları Vakfı'nın (TİHV) kurulmasına Vakıflar Genel Müdürlüğü'nce yapılan itirazın Yargıtay S.Hukuk Dairesi'nce reddedilmesi üzerine, TİHV tüzel kişilik kazandı.

13- Diyarbakır 1 No'lu E Tipi Cezaevi'ndeki 116 tutuklu ve hükümlü, cezaevi uygulamaları ve şevkleri protesto amacıyla başlattıkları açlık grevlerini "ölüm orucu"na dönüştürmeyi kararlaştırdı.

14- Seçim yasaklarının kapsamını daraltan, siyasi partilere hazine yardımında değişiklik öngören ve parti kongrelerinde çarşaf liste zorunluluğunu kaldıran kanun, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe airdi.

15- İngiltere'de Başbakan Yardımcısı Sir Geoffrey Howe, Başbakan Margaret Thatcher'ın Avrupa Topluluğu'na takındığı olumsuz siyasete karşı çıkarak görevinden istifa etti.

16- Hindistan'ın Ayodya kentinde Hindularla Müslümanlar arasında çatışmalar sürerken, Pakistan, Müslümanları ve Ayodya'daki camiyi koruyamadığı gerekçesiyle Hindistan'ı suçladı.

17- Moldavya Cumhuriyeti1 nin doğusunda yaşayan Rus kökenlilerle Rumen aıllı Moldavyalılar arasında çıkan çatışmalarda 6 kişinin öldüğü bildirildi.

18- SSCB Başkanı Mihail Gorbaçov, yayımladığı bir kararnameyle federal bir döviz bütçesi oluşturarak, kamu ya da özel tüm ekonomik işletmelerin gelirlerinin devlet denetimine verilmesini istedi.

19- Tunus, Arap Birliği Konseyi'nin merkezinin Tunus'tan Kahire'ye alınmasını protesto etti.

3 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Başbakan Yıldırım Akbulut ile birlikte Kınalı- Sakarya- Kazancı otoyolunun 32 km'lik bölümünün açılışını yaptı. Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Sakarya vilayet binası önünde halka hitaben yaptığı konuşmada Körfez krizi ve Türkiye'nin ekonomik durumuna ilişkin görüşlerini dile getirerek, "Kriz neticesinde ülkemize çok önemli faydalar olduğunu herkes görecektir" dedi. Cumhurbaşkanı Özal, daha sonra gazetecilerin, Türkiye'ye sağlanan askeri yardımlar, Türkiye-Avrupa ilişkileri ve İran gezisi konularıyla ilgili sorularını yanıtladı.

Başbakan Yıldırım Akbulut da Sakarya'da yaptığı konuşmada, türban konusunda bazı hakimlerin peşin hükümlü hareket ettiklerini ileri sürerek, "davayı görmeden irade beyan etmenin hukuk ve demokrasi kurallarına aykırı" olduğunu söyledi.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Doğu gezisinin üçüncü gününde Bitlis'in Adilcevaz ilçesinde halka hitaben yaptığı konuşmada, Cumhurbaşkanı Turgut Özal ve Başbakan Yıldırım Akbulut'un Körfez kriziyle ilgili tutumlarını eleştirerek, ara seçim isteklerini yineledi.

3- Ankara'da Makine Mühendisleri Odası tarafından düzenlenen "Çevre Sorunları ve Geleceğimiz" konulu panelde konuşan çevreden sorumlu Devlet Bakanı Vehbi Dinçerler, "Üretimden fedakarlık edemeyiz, ama çevreye en az zarar verecek şekilde üretim yapmalıyız" dedi.

4- Türkiye Gazetesi'nde Kültür Bakanı Namık Kemal Zeybek ile dış politika ve kültür konularını içeren bir söyleşi yayımlandı.

5- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, partisinin Osmanbey'deki yeni il merkezinin açılışına katılarak bir basın toplantısı düzenledi. Demirel, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'in Körfez'le ilgili yaptığı girişimlerde hukuken yetkisiz olduğunu belirterek, "anayasaya göre bu işleri hükümetin yapması gerekir" dedi.

6- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, partisinin Zonguldak'ta düzenlediği mitingde Körfez krizi ile ilgili görüşlerini dile getirdi. Bu konuda Cumhurbaşkanı Turgut Özal ve ANAP'in hatalı bir tutum içerisinde olduğunu belirten Ecevit, sosyal demokratların birleşmesi sorunuyla ilgili olarak da SHP'yi eleştirdi.

7- Olağanüstü Hal Bölge Valiliği'nden yapılan açıklamaya göre, Mardin'in Nusaybin ilçesinin sınır kesiminden Türkiye'ye geçmek isteyen bir grup PKK militanıyla güvenlik güçleri arasında çıkan çatışmada bir terörist ölü olarak ele geçirildi. Elazığ, Tunceli ve Van'da sürdürülen operasyonlarda da PKK militanlarına yardım ve yataklık ettikleri bildirilen 34 kişi yakalandı.

8- Bazı dinsel yayın kuruluşları, ortak olarak yayımladıkları bildiride, bütün İslami kuruluşları, "laik şer cephesine" karşı birleşmeye çağırdı.

9- 27 Mayıs hareketini gerçekleştiren Milli Birlik Komitesi generallerinden Cemal Madanoğlu, Güneş Gazetesi'ne, 27 Mayıs, 12 Mart, 12 Eylül hareketleri ve laiklik konusundaki görüşlerini anlattı.

10- Tercüman Gazetesi'nde, eski Dışişleri Bakanı Vahit Halefoğlu ile Körfez krizi, Kıbrıs, ABD ve Türkiye konularını içeren bir görüşme yayımlandı.

11- Sağlık Bakanlığı eski Müsteşarı ve Türk Tabipler Birliği (TTB) Merkez Konseyi eski Başkanı Prof. Dr. Nusret Fişek Ankara'da öldü.

12- Varşova Paktı1 na üye 6 ülkenin dışişleri yetkilileri, Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de Avrupa Konvansiyonel Kuvvet İndirimi Müzakereleri (AKKUM) çerçevesinde pakta düşen indirim oranının üye ülkeler arasında dağılımını belirleyen bir anlaşma imzaladılar.

13- Irak Parlamento Başkanı Saadi Mehdi Salih, SSCB, Çin, Fransa, Japonya ve Almanya'dan en az ikisinin, Irak'a saldırmayacağına ve BM Güvenlik Konseyi'nin 5 daimi üyesinin askeri seçeneğe başvurmayacağına ilişkin güvence vermeleri halinde rehinelerin serbest bırakılabileceğini açıkladı.

Irak ayrıca Arap Birliği dışişleri bakanlarının olağanüstü toplanmaları çağrısında bulundu.

Irak Haber Ajansı INA, Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'in, kendisini ziyaret eden Arap sendika heyetine Avrupalı işçilerin ülkeden ayrılması konusunda olumlu yanıt verdiğini duyurdu. Saddam Hüseyin'in bu önerisi uyarınca Irak Parlamentosu, 700 Bulgar'ın serbest bırakılmasını kabul etti.

14- ABD Dışişleri Bakanı James Baker, Körfez krizine bir çözüm bulunması amacıyla başlattığı diplomatik tur çerçevesinde görüşmelerinin ilk durağı olan Bahreyn'de resmi temaslarına başladı.

15- Sovyetler Birliği'nin Moldavya Cumhuriyeti'nde Rumen asıllı Moldavyalılarla azınlıktaki Ruslar arasında dün başlayan çatışmalarda durumun gerginleşmesi üzerine SSCB Başkanı Mihail Gorbaçov, Moldavya Cumhuriyeti Devlet Başkanı, Gagavuz ve Rus azınlığın liderleri ile bir görüşme yaptı. Görüşmede gerginliğin giderilmesi için bir dizi önlem alınması kararlaştırıldı.

4 KASIM 1990

1- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Doğu gezisinin son durağı olan Ağrı'nın Doğubeyazıt ilçesinde bir basın toplantısı düzenledi. İnönü daha sonra halka hitaben yaptığı konuşmada, Cumhurbaşkanını ve iktidarı eleştirdi. İnönü, Doğu ve Güneydoğu'da uygulanan "baskı ve kısıtlamaların" sorunları çözmeyeceğini belirtti.

2- Maliye ve Gümrük Bakanı Adnan Kahveci, vergi denetiminde yeni esaslar getirildiğini açıkladı. Kahveci, yeni düzenlemeyle vergi kaybı ve kaçağının azaltılmasını amaçladıklarını belirtti.

3- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, partisince düzenlenen "Aya Bakış” toplantılarının ilkinde yaptığı konuşmada, Avrupa'da yeni bir düzen kurulacağını ve bu düzende Türkiye'nin yerini alması gerektiğini belirterek, dünyanın bugün artık iki kutuplu değil, çok kutuplu bir gelişme seyri içinde olduğunu söyledi. Demirel, Irak'a uygulanan ekonomik ambargo ve Körfez krizi konularına da değindi.

DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, eski Cumhurbaşkanı Kenan Evren'in Milliyet Gazetesi'nde yayımlanan anılarında "Özel Harp Dairesi'nin teröristlerle mücadelede kullanılması" konusundaki eleştirilerini yanıtlayarak, Evren'in görevini yapamadığı için "savunma" yaptığını öne sürdü.

4- Elazığ merkeze bağlı Yurtbaşı beldesinde yapılan belediye başkanlığı seçimini, ANAP adayı İbrahim Pirinççi kazandı.

5- Devlet İstatistik Enstitüsü'nden yapılan açıklamaya göre ekim ayı enflasyon oranı % 40.1 olarak gerçekleşti.

6- Diyarbakır 1 Nolu E Tipi Cezaevi'ndeki 116 tutuklu ve hükümlünün sürdürdüğü açlık grevi ile ilgili bir açıklama yapan Cumhuriyet Savcısı Turhan Korkutan, tutuklu ve hükümlülerin istemlerinden bazılarının çözümlendiğini, yönetimi aşan istemlerin de Bakanlığa iletildiğini bildirdi.

7- İnsan Hakları Derneği Başkanı Nevzat Helvacı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 40. yıldönümünde Türkiye'deki insan hakları ihlallerinin hala sürdüğünü bildirdi.

8- Aydın Karacasu'daki Afrodisias antik kenti kazılarını yapan ve New York Üniversitesi öğretim görevlisi olan arkeolog Prof. Dr. Kenan Erim Ankara'da öldü.

9- Suudi Arabistan'da bulunan Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarı Namık Kemal Kılıç. Suudi Arabistan Başbakanı İkinci Yardımcısı ve

Savunma Bakanı Prens Sultan Bin Abdülaziz tarafından kabul edildi. Kılıç, görüşme sırasında Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın Suudi Arabistan Kralı Fahd'a gönderdiği bir mesajı Prens Sultan'a iletti.

10- Ortadoğu gezisinde bulunan ABD Dışişleri Bakanı James Baker, Bahreyn'den sonra Suudi Arabistan'a gitti.

11- İsrail ile Filistin arasında devam eden çatışmalarda 1 Filistinli öldürüldü, 130 Filistinli de yaralandı.

12- Pakistan'da Benazir Butto ve partisinin, taleplerinin yerine getirilmesi üzerine, bir süredir yürüttükleri parlamento boykotunu sona erdirdikleri bildirildi.

13- SSCB Başbakanı Nikolay Rijkov, Moldavyalı liderleri etnik çatışma-ları durdurmaları yolunda uyardı.

5 KASIM 1990

1- Başbakan Yıldırım Akbulut, ANAP Başkanlık Divanı toplantısından sonra düzenlediği baın toplantısında, türban serbestisine izin veren kararnameye karşı görüş bildirdiği savıyla, Anayasa Mahkemesi Başkan Vekili Yekta Güngör özden'i eleştirdi.

Başbakan Yıldırım Akbulut, gündemlerinde ara seçim olmadığını, seçim konusunda kendilerinin karar vereceğini ve seçim tarihinin belirlenmesi konusunda Cumhurbaşkanı Turgut Özal'la aralarında bir görüş ayrılığı bulunmadığını belirtti.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Türk dış politikasının bir süredir ABD yetkilileri eliyle yürütüldüğü gibi bir hava olduğunu" belirterek, ABD Dışişleri Bakanı James Baker'in Türkiye'ye yapacağı ziyaret konusuna değindi. İnönü, Baker'ın temel konuları, Cumhurbaşkanı Özal'la görüşeceğini, bunun ise anayasaya ve ulusal çıkarlara aykırı olduğunu, bu tür ikili görüşmeler hakkında TBMM'nin bilgilendirilmesi gerektiğini söyledi.

3- Devlet Bakanı ve Hükümet Sözcüsü Mehmet Yazar, yayın tekeli kalkmadığı sürece TRT yayınlarından yakınmaların bitmeyeceğini, yayın tekelinin 1991 yılında kaldırılması için çaba harcayacaklarını, bu alanda özel sektöre olanak sağlanmasından yana olduklarını açıkladı.

4- Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, okullarda "uygulamalı din eğitimi" ve öğretmenler gününde "hutbe okutulması" konusunda Cumhuriyet Gazete-si'nin sorularını yanıtladı. Avni Akyol, Milli Eğitim Komisyonu ile aralarındaki uyuşmazlığa rağmen, konunun üstüne gitmeye kararlı olduklarını bildirdi.

5- 22 İslamcı derginin, "dine yönelik saldırılara karşı" bütün İslami kesimleri "cepheleşmeye" çağıran bildirisi ile ilgili olarak İstanbul DGM, sözko-nusu metinde suç unsuru bulunmadığına karar verdi.

6- Yüksek Öğretim Kurumu'nün (YÖK) 10. yıldönümünü protesto etmek amacıyla İstanbul, Ankara, Çanakkale ve Eskişehir'deki üniversitelerde yapılan eylemlerde 100'ü aşkın öğrencinin gözaltına alındığı bildirildi.

Ankara Valisi Saffet Arıkan Bedük, Anadolu Ajansı'na yaptığı açıklamada, Ankara'daki bazı illegal örgütlerin öğrencileri eylem yapmaya teşvik ettiklerini belirterek, öğrencileri bu tür hareketlerden uzak durmaları konusunda uyardı.

7- İnsan Hakları Derneği Genel Kurulu'nda Kürtçe konuştuğu için gözaltına alınan Diyarbakır delegesi Vedat Aydın ile bu konuşmayı Türkçeye çeviren İstanbul Barosu avukatlarından Ahmet Zeki Okçuoğlu, Ankara DGM tarafından tutuklandı.

8- Gümülcine Bağımsız Milletvekili Dr. Sadık Ahmet, güvenoyu verdiği Mitsotakis hükümetinden desteğini çektiğini açıkladı.

Yunanistan Hükümet Sözcüsü Viron Polidoros ise Sadık Ahmet'in açıklamasının dikkate alınmadığını söyledi.

9- Amerika ve Kanada Başpiskoposu Yakovas, Kıbrıs sorununun çözümü konusunda, Amerikalı kaynaklardan edindiği bilgiler doğrultusunda, iyimser olduğunu söyledi.

10- Bulgaristan'da Bağımsız Sendikalar Konfederasyonu, muhalefetin oluşturacağı bir hükümetin kurulması çağrısında bulundu. Konfederasyon Başkanı Krustyu Petkov televizyona verdiği demeçte, Demokratik Güçler Birliği (DDF) öncülüğünde koalisyon kurulması çalışmalarına başlanacağını belimi.

11- Güney Kore'de eski devlet başkanı Chun Doo-Hwan'ı ziyaretten dönen 40 kadar kişiyi taşıyan otobüsün devrilmesi sonucu 21 kişinin öldüğü bildirildi.

12- Lübnan Devlet Başkanı Elias Hrawi BBC'ye verdiği demeçte, Beyrut'ta bulunan Filistinli gerillaların silahları bırakmaları gerektiğini söyledi.

13- Suriye Devlet Başkanı Hafız Esad, üç günlük resmi bir ziyaret için Şam'da bulunan Iran Cumhurbaşkanı Yardımcısı Hasan Habibi ile biraraya gelerek, Körfez krizi, Lübnan'daki çatışmalar ve batılı rehineler konusunda bir görüşme yaptı.

14- Romanya'da yaklaşık 2000 kişi Moldavya ile birleşme isteklerini dile getirmek amacıyla yürüyüş yaptı.

6 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Çankaya Köşkü'nde düzenlediği "Halk Günü"nde, çeşitli illerden gelen vatandaşlar ve bazı kuruluş temsilcileriyle sohbet ederek, sorunlarını dinledi.

2- Başbakan Yıldırım Akbulut, okullarda mescit açılmasını ve uygulamalı din eğitimi yapılmasını öngören yasa değişikliği önergesinin geri çekilmesini istedi. Akbulut, partisinin grup toplantısından sonra Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol ve partisine mensup Milli Eğitim Komisyonu üyeleriyle görüşerek "tekrir-i müzakere" önergesi verilmesini istedi.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü partisinin grup toplantısında yaptığı konuşmada, 1982 Anayasası'nın Türkiye'de hala ara rejimi sürdürdüğünü belirterek, bu anayasayı değiştireceklerini söyledi. İnönü, TBMM'de boşalan 10 milletvekilliği için ara seçimlerin bir an önce yapılması gerektiğinden sözetti.

4- İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, Güneş Gazetesi'nin "isim yasakla-rfna ilişkin sorularını yanıtlarken, nüfus müdürlüklerinin, çocuklara verilen isimleri yasaklama ve itiraz etme yetkisine sahip olmadığını belirtti.

5- HEP Kars Milletvekili Mahmut Almak'm, 424 ve 425 sayılı kanun hükmündeki kararnamelerle ilgili soru önergesi, TBMM Başkanı Kaya Erdem tarafından, "soru niteliği taşımadığı" gerekçesiyle işleme konulmadı.

6- Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın başbakanlığı döneminde kendisinin ve yakınlarının edindikleri mal varlığı ile ilgili iddiaların araştırılması için, SHP İzmir Milletvekili Ahmet Ersin ve arkadaşları tarafından verilen önerge, TBMM'de ANAP'a mensup milletvekillerinin usul tartışması açması üzerine, öngörüşmeler yapılmaksızın, reddedildi.

7- Yunanistan'da oylanarak yasalaşması beklenilen ve Türk azınlığının parlamentoda temsil edilmesini engellemeye yönelik seçim tasarısından rahatsızlık duyduğunu belirten Türkiye Cumhuriyeti, bu tepkisini diplomatik kanallardan Atina'ya iletti.

8- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, partisinin Meclis grup toplantısının açılışında yaptığı konuşmada son günlerdeki iç ve dış olaylara değinerek, ara seçimlerin yapılması konusunda SHP'yi desteklediklerini bildirdi. Demirel, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın ABD Dışişleri Bakanı James Ba-ker'la yapacağı görüşmede Türkiye adına "angajmanlara" girmesi durumunda bunu tanımayacaklarını söyledi.

9- ABD Dışişleri Bakanı James Baker, Körfez krizinin seyrine ilişkin görüşmelerde bulunmak üzere çıktığı Ortadoğu gezisinin son durağı olarak Türkiye'ye geldi.

10- İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, SHP Edirne Milletvekili Erdal Kalkan hakkında aslı olmayan beyanlarda buluınduğu ve kendisine hakaret ettiği savıyla 40 milyon liralık manevi tazminat davası açtı.

11- Konya'nın Ilgın ilçesi Belediye Başkanı Halis Bağlı'nın İçişleri Ba-kanlığf nca geçici olarak görevden alınması üzerine Bölge İdare Mahkeme-si'nde açılan dava sonuçlandı ve yürütmeyi durdurma kararı verildi.

12-Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde 10 ilde uygulanan Olağanüstü Hal uygulaması 4 ay daha uzatıldı.

13- Avni ve Gırgır adlı mizah dergilerinin geçen hafta yayımlanan sayılarında Cumhubaşkanı Turgut Özal'a hakaret edildiği savıyla, savcılar tarafından incelemeye alındığı bildirildi.

14- Avrupa Konseyi'nin İnsan Haklan sözleşmesinin imzalanmasının 40. yıldönümü dolayısıyla düzenlenen toplantı sonunda AGİK, içindeki insan hakları konularının koordinesine yardımcı olmak istediğini açıklayan bir bildiri yayımladı.

15- ABD'deki "Yahudi Savunma Birliğf'nin kurucusu ve İsrail'deki dinci "Kach" partisinin lideri haham Meir Kahane, dün New York'ta Manhattan'da-ki Holaron House otelinde konferans verirken öldürüldü. Arap düşmanlığı ile tanınan Kahane'ye ateş eden El Said Nusair adlı saldırganın yaralı olarak yakalandığı bildirildi.

16- Hindistan'da bir kimya tesisinde meydana gelen patlamada 20 kişinin öldüğü, en az 20 kişinin de yaralandığı bildirildi.

17- Macaristan Cumhuriyeti, İtalya'nın başkenti Roma'da düzenlenen bir törenle, Avrupa Konseyi'ne resmen katıldı. Macaristan'ı temsilen törene katılan Dışişleri Bakanı Geza Jeszensky yaptığı konuşmada, Macaristan'ın Konsey'e kabul edilmesinin, Avrupa kıtasının bütünlüğünün sağlanması konusunda önemli bir adım olduğunu belirtti.

18- Pakistan'da 24 Ekim'de yapılan erken genel seçimlerinde çoğunluğu alan "İslami Demokratik İttifak"ın lideri Navaz Şerifin Başbakanlığı, Parla-mento'da onaylandı.

19- Lübnan'da faaliyet gösteren Suriye yanlısı EMEL örgütü ile İran yanlısı Hizbullah örgütü dün Şam'da bir anlaşma imzaladılar. EMEL örgütü lideri Nebih Berri ve Hizbullah örgütü genel sekreteri Suphi El Tufeyli tarafından imzalanan anlaşmaya, Suriye Dışişleri Bakanı Faruk El Sara ile İran Dışişleri Bakanı Ali Ekber Velayeti garantör olarak katıldılar.

7 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Körfez krizi ile ilgili görüşmelerde bulunmak üzere Türkiye'ye gelen ABD Dışişleri Bakanı James Baker'ı Çankaya Köşkü'nde kabul ederek görüştü. Görüşmeye Dışişleri Bakanı Ahmet Kurtcebe Alptemoçin ve Cumhurbaşkanlığı Danışmanı Nabi Şensoy'la birlikte ABD Büyükelçisi Morton Abramowitz ile ABD Siyasi İşlerden Sorumlu Bakan Yardımcısı Kimmitt de katıldı.

Görüşmelerde Baker, ABD'nin tercihinin, Körfez krizinin çözümünde silaha başvurulmaması yönünde olduğunu belirterek, BM Güvenlik Konseyi kararlarında dile gelen talepler kesin olarak,gerçekleşmedikçe sorunun çözülemeyeceğini vurguladı.

Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Büyükelçi Kaya Toperi görüşmeden sonra basına yaptığı açıklamada, Baker'ın Ankara'ya gelmeden önce Suudi Arabistan, Kuveyt ve Mısır devlet başkanları ile yaptığı temaslar hakkında Cumhurbaşkanı Özal'a bilgi verdiğini söyledi.

Baker daha sonra Başbakan Yıldırım Akbulut tarafından da kabul edildi.

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Murat Sungar da, Alptemoçin-Baker görüşmesiyle ilgili olarak basına yaptığı açıklamada, görüşmenin Körfez krizi ağırlıklı geçtiğini, BM Güvenlik Konseyi'nce alınan kararların titizlikie uygulanması gerektiği ve soruna barışçı yollardan bir çözüm bulunması konusunda görüş birliğine varıldığını belirtti.

2- Bakanlar Kurulu Başbakan Yıldırım Akbulut başkanlığında bir toplantı yaptı. Toplantıdan sonra açıklamalarda bulunan Devlet Bakanı ve Hükümet Sözcüsü Mehmet Yazar, ABD'nin Türkiye'ye ayırdığı tekstil kotasındaki artışlar ve körfez krizi nedeniyle Türkiye'ye Almanya ve Japonya'dan sağlanan kredi anlaşmaları konusunda bilgi verdi.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, partisinin İstanbul il merkezinde düzenlediği basın toplantısında, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'in tarafsızlığı tamamen bir tarafa bıraktığını ve "keyfi" yürüttüğü başkanlık sistemini yasal-laştırmaya çalıştığını söyledi.

4- Dışişleri Bakanı Ahmet Kurtcebe Alptemoçin, Körfez krizinin, Türkiye'nin önemini bir kez daha ortaya koyan, çok boyutlu ve vahim bir gelişme olduğunu söyleyerek, Türkiye'nin kriz nedeniyle uğradığı zararın tazmin edilmesi için Avrupa pazarlarının Türk ihraç ürünlerine daha büyük ölçüde açılmasını istedi.

5- Adalet Bakanı Oltan Sungurlu, bakanlığı ile yüksek yargı organlarının bütçelerinin görüşüldüğü TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda yapılan eleştirileri yanıtlama yönündeki konuşmasında, yargı bağımsızlığının bir eğitim ve kültür sorunu olduğunu belirterek "bugün Türkiye'de yargı bağımsız değildir" dedi.

6- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, 1982 anayasasının bile bütünüyle yürürlükte olmadığını ve Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın anayasanın bütün hükümlerini teker teker çiğnediğini söyledi.

7- Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde öğretim üyeleri ve görevlileri, üniversitelerde türbana serbesti getiren yasayı protesto için pazartesi günü derslere girmemeyi kararlaştırdılar.

Ankara Üniversitesi Öğretim Üyeleri Yardımlaşma Derneği'nce yapıjan açıklamada ise yeni yasanın "türban serbestisi" olarak yorumlanamayacağı savunuldu.

8- ABD Dışişleri Bakanı James Baker, Türkiye'den ayrılmadan önce Esenboğa Havaalanında gazetecilerin sorularını yanıtladı. Baker, BM Güvenlik Konseyi1 nin kararlarına uyulması konusunda Türkiye'den destek istediklerini ve Türkiye'nin bu konuyla ilgili tutumunun başından beri olumlu olduğunu bildirdi.

9- Sovyetler Birliği Başkanı Mihail Gorbaçov'un Körfez özel temsilcisi Yevgeni Primakov, Türkiye'nin Irak ve Suriye ile toprak sorunları olduğunu iddia ederek "Bu sorunlar her an alevlenebilir" dedi.

Primakov, SSCB Yazarlar Birliği'in yayın organı "Literaturnaya Gaze-ta"ya verdiği demeçte, Körfez krizinin çözümü için bölgede uyguladığı mekik diplomasisi ile ilgili açıklamalarda bulundu.

10- Yunanistan Başbakanı Konstantin Mitsotakis, Körfez krizinde olası bir tırmanmaya hazırlık olarak benzinin karneye bağlanması çalışmalarına başlanması için talimat verdiğini açıkladı.

11-Çin Dışişleri Bakanı Kian Kişen, ülkesinin, Körfez krizinin çözümü için BM Güvenlik Konseyi'nin Irak'a karşı güç kullanılmasına izin veren bir karar tasarısını kabul etmesinin ihtimal dışı olmadığını söyledi.

12- İngiltere Başbakanı Margaret Thatcher parlamentoda yaptığı konuşmada, Irak'ın Kuveyt'ten yakın bir süre içinde çekilmemesi halinde güç kullanmanın kaçınılmaz olacağını belirtti.

13- İngiltere Dışişleri Bakanı Douglas Hurd, Estonya Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Lennard Meri ile biraraya gelerek, Estonya ve İngiltere arasındaki ilişkilerin geliştirilmesi konusunda bir görüşme yaptı.

14- Federal Almanya eski başbakanlarından Willy Brandt Bağdat'ta düzenlediği basın toplantısında, Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin ile yaptığı görüşmeye değinerek, Körfez'de barışın sağlanması umudunun giderek azaldığını söyledi.

15- Lübnan Devlet Başkanı Elias Hrawi başkanlığında yapılan toplantıdan sonra, 10 Kasım tarihi itibarıyla Beyrut'un birleştirilmesinin karara bağlandığı açıklandı.

16- Hindistan'da Başbakan Vishwanath Pratap Singh, parlamentoda yapılan güven oylamasını kaybetti. Başbakan Singh ve kabine üyelerinin istifa ettiği bildirildi.

17- İran'ın güney kesimlerinde meydana gelen bir depremde en az 22 kişinin öldüğü, 100'den fazla kişinin yaralandığı belirtildi.

8 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, USAŞ'ın Atatürk Havalimanı'ndaki ikram ünitesi tesislerinin açılışını yaptı. Cumhurbaşkanı Turgut Özal, tesislerin açılışı sırasında yaptığı konuşmada özelleştirmenin önemi ve yararlarını anlatarak "Başta Sovyetler Birliği ve Doğu Avrupa devletleri süratle özelleştirmeye gitmektedirler; bu konuda da Türkiye'den yardım istemektedirler" dedi.

Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Cumhurbaşkanlığına seçilişinin birinci yıldönümü nedeniyle ANKA Ajansı'nın bu bir yıllık süreyi değerlendirmesine yönelik sorularını yanıtladı.

2- ODTÜ Matematik Bölümü'nün düzenlediği haftalık sempozyumlardan birine katılan SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, sempozyum öncesinde gazetecilerin sorularını yanıtlayarak, anayasa, yargı ve yürütme erkleri konusunda bir tartışmanın sürdüğünü, bu tartışmanın, iktidarın sürekii olarak anayasaya aykırı yasa ve KHK'lar çıkarmasından kaynaklandığını belirtti. İnönü, Anayasa Mahkemesi Başkan Vekili Yekta Güngör Özden'in "Meclis çoğunluğunun her dediği doğru değildir" şeklindeki sözlerini desteklediğini belirtti.

3- Milli Savunma Bakanı Hüsnü Doğan, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin "caydırma ve gerektiğinde savunma görevlerini" yerine getirebilmesi için ileri teknoloji ürünü olan silah ve malzeme sistemleri ile teçhizata gereksinim duyduğunu söyledi. Hüsnü Doğan, Körfez krizinin bu gereksinimlerin Türkiye'nin müttefiklerince daha iyi anlaşılmasına yol açtığını bildirdi.

4- Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, laikliği savunmasından dolayı hedef gösterildiğini söyledi ve bu tartışmalardan fanatiklerin cesaret aldığını kaydetti.

5- İzmir Bağımsız Milletvekili Kemal Anadol, Başbakan Yıldırım Akbulut tarafından yanıtlanması istemiyle TBMM Başkanlığı'na sunduğu soru önergesinde, NATO'ya bağlı İtalya'daki "Operasyon Gladio" ve Yunanistan'daki "B-8" örgütlerinin Türkiye'deki uzantılarının açıklanmasını istedi.

6- SHP, Anayasa Mahkemesi'nin kuruluşu ve yargılama usulü hakkında, TBMM Başkanlığı'na, bir yasa değişikliği önerisinde bulundu.

7- TBMM Tıp Komisyonu, Tıp Fakültesi'nden mezun olan öğrencilerin yeterli bilgi ve beceriye sahip olup olmadıklarını tartışmak ve çözüm önerileri getirmek amacıyla toplandı.

8- Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT), Başbakan Yıldırım Akbulut başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu'na terör konusunda bir brifing verdi. MİT Müsteşarı Teoman Koman, Türkiye'deki İslami terör örgütlerinin komşu ülkelerden destek gördüğünü, ancak son günlerde işlenen cinayetler konusunda ellerinde kesin bir ipucu bulunmadığını söyledi.

9- Ankara Anakent Belediyesi'nce oluşturulan "Halkdanış Bürosu" törenle açıldı. Anakent Belediye Başkanı Murat Karayalçın törende yaptığı konuşmada büronun, başkentlilerin "dava vekili" olacağını söyledi.

10- İstanbul'da yapılan Türkiye-AT Karma Parlamento Komisyonu toplantısının ikinci gününde Türk meslek kuruluşları temsilcileri "tam üyelik görüşmelerinin biran önce başlatılmasf'nı istediler. Karma komisyonun eşbaşkanı Hollanda'lı parlamenter Alman Metten ise, Avrupa Parlamentosu'nün, insan hakları konusunda düzelme olmadıkça Türkiye'ye yardım vermek istemediğini söyledi.

11- Ankara Üniversitesi Basın Yayın Yüksekokulu tarafından düzenlenen reklamcılık sempozyumunda, "reklamın anlamı ve niteliği" ile "Reklamda etik ve yasal sorunlar" başlıklı konular tartışıldı.

12- Amerikan Merkezi Haber Alma Örgütü (CIA) Başkanı William Web-ster, Ankara'ya geldi. CIA Başkanı Webster'ın MİT yetkilileri ve Dışişleri Ba-kanlığı'ndan bazı yetkililerle temaslarda bulunduğu belirtildi. Dışişleri Bakanlığı yetkilileri Webster'ın Körfez kriziyle ilgili bir bölge gezisi yapmadığını açıkladılar.

13- 6 Kasım'da yapılan YÖK'ü protesto eylemleri nedeniyle İstanbul, Adapazarı ve Bursa'da gözaltına alınan üniversite öğrencilerinden 15'inin tutuklandığı bildirildi.

14- Yeni Demokrasi Dergisi Ankara bürosunda 27 Ekim'de gözaltına alınan 9 kişiden 7'si, Ankara DGM'ce gözaltına alındı. Yeni Demokrasi Dergi-si'nden yapılan açıklamada, tutuklanarak Merkez Kapalı Cezaevi'ne gönderilen 7 kişiye gözaltında tutuldukları sırada işkence yapıldığı öne sürüldü.

15- Washington Post Gazetesi, Cumhurbaşkanı Turgut Özal ile ABD Dışişleri Bakanı James Baker'ın görüşmesinde, askeri seçeneklerin konuşulduğunu, Cumhurbaşkanı Özal'ın "ambargonun etkili olması için süreye ihtiyaç var" dediğini bildirdi.

16- Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Perez de Cuellar, Güvenlik Kon-seyi'ne Kıbrıs raporunu sundu. Cuellar raporunda, Güvenlik Konseyi'nden üç aylık yeni bir süre talep etti.

17- Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, 1985 yılından bu yana Genelkurmay Başkanlığı yapan Abdül Kerim al-Khazraji'yi görevden aldı. AP'nin haberine göre Genelkurmay Başkanlığına Seçkin Cumhuriyet Muhahızları'nın komutanı Hüseyin Raşid getirildi.

18- Reuter ajansının Arnavutluk haber ajansı ATA'ya dayanarak verdiği habere göre Komünist Parti Merkez Komitesi'nin dünkü toplantısında konuşan Arnavutluk Devlet Başkanı Ramiz Alia, bir dizi demokratik reform yapma sözü verdi. Devlet Başkanı Alia, Komünist Parti'nin ülke siyasetindeki tekelinin kaldırılmasını ve ülkedeki ibadet yerlerinin açılarak dinsel kısıtlamaların sona erdirilmesini de içeren bir dizi anayasal değişiklik yapılmasını istedi.

19- ABD Başkanı George Bush'un özel temsilcisi Richard Armitage, Filipinler Dışişleri Bakanı Raul Manglapus'a Filipinler'de üslenmiş bulunan ABD Hava Kuvvetleri'ne ait savaş uçaklarının 1991 yılı içinde geri çekileceğini bildirdi.

20- Pakistan Başbakanı Navaz Şerif, devlet başkanı tarafından üç ay kadar önce ilan edilen olağanüstü hal durumunun kaldırıldığını duyurdu.

21- Hindistan'da muhalefet lideri Rajiv Gandi, Hindistan Devlet Başkanı Ramaswamy Venkataraman'ın hükümeti kurması yolundaki isteğini geri çevirdi. Gandi, BJP Partisi üyesi Chandra Shekkar'ın adaylığını destekleyeceğini açıkladı.

22- İran'ın BM nezdindeki heyetinin sözcüsü Rahmin Rafirasme, ülkenin güneyinde meydana gelen depremde 122 kişinin öldüğünü söyledi.

9 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Amerikan Merkezi Haber Alma Örgütü (CIA) Başkanı William Webster'ı kabul ederek bir süre görüştü.

Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Büyükelçi Kaya Toperi'nin yaptığı açıklamada Webster'm "bir nezaket ziyareti niteliğindeki" kabulde Cumhurbaşkanı Özal'a Türkiye'deki temasları hakkında bilgi verdiği bildirildi.

2- Başbakan Yıldırım Akbulut, Ankara Konutkent toplu konut projesinin temel atma töreninden ayrılırken, gazetecilerin, CIA Başkanı William Web-ster ile yaptığı görüşme konusundaki sorularını yanıtladı. Akbulut, Web-ster'ın ziyaretinin bir fevkaladeliği bulunmadığını belirtti.

3- Milli Güvenlik Kurulu (MGK), üniversitelerin, bölücü ve dini akımların yasa dışı faaliyetlerinin aydınlatılmasına yardımcı olmalarını teminen, bu konuda altyapı oluşturacak araştırma ve inceleme konularını Yüksek Öğretim Kurulu'na (YÖK) bildirdi.

4- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, SHP'Iİ anakent belediye başkanlarının Ankara'da düzenlediği bir toplantıda, iktidarın, "yerel yönetimlere SHP'yi seçen halkı cezalandırdığını" öne sürdü.

5- İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'n-da bakanlığının bütçesinin görüşülmesi sırasında yaptığı konuşmada, yurt sathında terör yönünden önemli bir problemin sözkonusu olmadığını belirterek, toplumda huzur, sevgi ve barışa dayalı bir atmosferin egemen olduğunu söyledi.

6- Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, orta öğretim için planlanan yeni sınıf geçme ve üniversiteye giriş konularında açıklamalarda bulundu.

7- Türk Ceza Kanunu'nün 313. maddesi ile ilgili değişiklikleri kapsayan ve geçen hafta Bakanlar Kurulu'nda görüşülerek kabul edilen yasa tasarısı TBMM'ye sunuldu.

8- Cezaevlerindeki açlık grevleri ve ölüm oruçları ile ilgili olarak HEP Genel Başkanı Fehmi Işıklar ve Genel Sekreter İbrahim Aksoy, Adalet Bakanı Oltan Sungurlu'yu ziyaret ederek görüştüler. Sungurlu, konunun değerlendirileceğini ve uygulanma olasılığı bulunan istemlerin karşılanması yoluna gidileceğini söyledi.

9- Cumhurbaşkanı Turgut Özal tarafından Anayasa Mahkemesi yedek üyeliğine seçilen Samia Akbulut, düzenlenen bir törenle ant içerek görevine başladı. Törene, Başbakan Yıldırım Akbulut, Cumhurbaşkanı Turgut Özal ve bazı bakanlar katıldı.

10- İstanbul, Boğaziçi ve Marmara Üniversitesi' nden bir grup öğretim üyesi, yayımladıkları ortak açıklamada, parlamentodan, idam cezalarının kaldırılması için gerekli düzenlemeyi yapmasını istediler.

11- Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi'nde görevli 72 öğretim elemanı, Ankara Üniversitesi Rektörlüğü'ne verdikleri dilekçeyle "irtica tehlikesi" konusunda uyarıda bulundular.

12- ANAP Aydın Milletvekili Mehmet Özalp, Denizli'nin Sarayköy ilçesi yakınlarında meydana gelen bir trafik kazası sonucu öldü.

13- Güneş Gazetesi Samsun Bürosu muhabirlerinden Nihat Dalay öldü.

14- Belgesel nitelikli romanlarıyla tanınan yazar Kerim Korcan, İstanbul'da öldü.

15- Türkiye'nin Washington Büyükelçisi Nüzhet Kandemir Washing-ton'da yaptığı bir konuşmada, Türkiye'nin BM kararları çerçevesinde olmak kaydıyla her türlü ek yükü omuzlamaya hazır olduğu, ancak, krizin başından bu yana Türkiye'ye vaadedüen yardımların hala somutlaşmamış olduğunu dile getirdi.

16- Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, Genel Sekreter Perez de Cuel-lar'ın son Kıbrıs raporunu görüştü. Görüşmeden sonra Konsey adına açıklamada bulunan dönem başkanı ABD Büyükelçisi Thomas Pickering, Cuel-lar'ın eylem planını desteklediğini ifade etti.

17- Sovyetler Birliği Devlet Başkanı Mihail Gorbaçov iki günlük bir ziyaret için Bonn'a gitti. Sovyetler Birliği Devlet Başkanı Mihail Gorbaçov ve Almanya Başbakanı Helmut Koni Bonn'da "Komşuluk, Ortaklık ve İşbirliği An-laşması'nı imzalayarak yürürlüğe koydular.

18- ABD Dışişleri Bakanı James Baker İngiltere'de Başbakan Margaret Thatcher ile Körfez'deki son durum hakkında görüşmede bulundu.

19- İran Cumhurbaşkanı Haşimi Rafsancani, iran'ın .Irak'a uygulanan ekonomik ambargoyu delmeyeceğini belirterek, Körfez'de herhangi bir güç dengesi değişikliğine izin verilmeyeceğini sözlerine ekledi.

20- Belçika Savunma Bakanı Guy Coemes, İtalya'da "Gladio Operasyonu" ya da "Süper NATO" olarak bilinen örgütün bir benzerinin Belçika'da da faaliyet gösterdiğinin ortaya çıkarıldığını bildirdi.

21- Bulgaristan'da Sağlık Bakanı Ivan Chernozemski görevinden istifa etti.

22- Güney Kore Devlet Başkanı Roh, ülkesinin Anmyon Adası'nda hükümetin kurmayı planladığı nükleer atık çöplüğüne karşı halkın yaptığı gösterilerden sonra, Bilim ve Teknoloji Bakanı ile yerel polis şefini görevden aldı.

23- Hindistan'da yeni hükümeti kurma görevi, Janata Dal partisinden ayrılan bir fraksiyonun liderliğini yapan Chandra Shekhar'a verildi.

24- İrlanda'da Devlet Başkanlığı seçimlerini, seçimlere bağımsız aday olarak katılan bayan avukat Mary Robinson'un kazandığı bildirildi.

25- Suudi Arabistan Kralı Fahd, basın yayın organlarının yazı işleri müdürleriyle yaptığı bir toplantıda, şeriatın ülkede tek hukuk sistemi olarak kalacağını bildirdi.

10 KASIM 1990

1- Cumhuriyetin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk, ölümünün 52. yıldönümünde yurtta, KKTC'de ve dış temsilciliklerde törenlerle anıldı.

Anıtkabir'deki devlet törenine Cumhurbaşkanı Turgut Özal, TBMM Baş-kanvekili Yılmaz Hocaoğlu, Başbakan Yıldırım Akbulut, Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necip Torumtay, bakanlar, yüksek yargı organları başkanları, kuvvet komutanları ve generaller katıldı.

SHP, DYP ve DMP Anıtkabir'de ayrı ayrı anma törenleri düzenlediler.

Yurdun çeşitli illerinde düzenlenen panellerde, Atatürk'ün fikirleri ele alındı.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, düzenlediği basın toplantısında, Birleşmiş Milletler'in bir savaş kararı almadığını, alsa bile Türkiye'yi savaşa girmeye zorlayamayacağını söyledi. İnönü, Nakşibendi Şeyhi Mehmed Zaid Kotku için düzenlenen sempozyumun 10 Kasım tarihine rastlatılmasının kasıtlı olduğunu öne sürdü.

3- Anayasa Mahkemesi Başkan Vekili Yekta Güngör Özden, Sanat Ku-rumu'nda düzenlenen "Atatürk Günü"nde verdiği konferansta, "Atatürk'ü 10 Kasımlarda anmanın, ona olan borçları ödemek için bir vesile olduğunu, Atatürk düşmanları ile mücadele edilmesi gerektiğini" belirtti.

Günaydın Gazetesi'nde, Yekta Güngör Özden ile anayasal sorunlar ve laiklik konusunda yapılan bir söyleşi yayımlandı.

4- Devlet Bakanı Mustafa Taşar, Başbakan Yıldırım Akbulut'a gönderdiği bir raporda, 1983'ten bu yana ANAP'ın durumunu ve oy potansiyelini değerlendirdi.

5- Dışişleri Bakanı Ahmet Kurtcebe Alptemoçin, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda bakanlığının bütçesi görüşülürken yaptığı konuşmada, Körfez krizinden sözederek "Irak'ın giriştiği hareketten hiçbir kazanç elde etmesine müsaade edilmemesi gerektiğini" belirtti. Alptemoçin, Türkiye ve Yunanistan arasındaki diyalogun yeniden başlatılmasının, olumlu bir gelişme olduğunu söyledi.

6- DGM Başsavcısı Nusret Demiral, MİT Müsteşarı Korgeneral Teoman Koman'ın emniyet teşkilatına irtica yanlılarının sızdığı iddiası üzerine, "Bugüne kadar irticai suçlara ilişkin verdiğimiz emirleri polisin savsakladığı görülmemiştir" dedi.

7- Nakşibendi tarikatı lideri Mehmed Zahid Kotku1 nün 10. ölüm yıldönümü nedeniyle Aya İrini'de düzenlenen sempozyum başladı. Sempozyumun, Atatürk'ün ölüm günü olan 10 Kasım'da düzenlenmesi ile ilgili olarak toplantının düzenleyicisi Hakyol Vakfı Başkanı Prof. Dr. Mahmut Esad Coşan, anma töreninin kasıtlı olmadığını, tesadüfen bu güne rastladığını belirtti.

8- Sabah Gazetesi' nde, eski Dışişleri Bakanı Vahit Halef oğlu ile genel dış politika konularında yapılan bir mülakat yayımlandı.

9- Tercüman Gazetesi'nde, 1982 Anayasası'nın hazırlayıcılarından Prof.Dr. Orhan Aldıkaçtı ile anayasa değişikliği konusunda yapılan bir söyleşi yayımlandı.

10- Güneş Gazetesi, Irak'ın Ankara Büyükelçisi Tarık Abdülcabbar Cevad'la, Türk-lrak ilişkileri ve Körfez bunalımı konusunda yapılan bir söyleşi yayınladı.

11- Eski başbakanlardan Ord. Prof. Sadi Irmak, İstanbul'da öldü.

12- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Japonya İmparatoru Akihito'nun taç giyme törenine giderken uğradığı Tahran'da İran Cumhurbaşkanı Haşimi Rafsancani ile görüştü. Görüşmeden sonra bir açıklama yapan Cumhurbaşkanı Özal, Körfez krizinin ele alındığını ve iki ülkenin görüşlerinin "paralel olduğunu" söyledi.

13- Yunanistan hükümetinin, ülkedeki yeni seçim sistemiyle ilgili hazırladığı yasa tasarısı, parlamentoda onaylanarak yasa haline geldi. Yasa tasarısı onaylanmadan önce parlamentoda birer konuşma yapan bağımsız milletvekilleri Dr. Sadık Ahmet ile Ahmet Faikoğlu, sözkonusu yasanın "salt Türk azınlığının Yunan Parlamentosunda sesini duyurmaması için çıkarıldığını" söylediler.

14- Bulgaristan'ın eski Devlet Başkanı Todor Jivkov, Troud gazetesine verdiği bir demeçte Türk azınlığa uygulanan baskılardan kendisinin sorumlu olmadığını, bu politikayı Politbüro'nun zoruyla onayladığını öne sürdü.

Bu arada, Bulgaristan hükümeti ile muhalefet liderleri arasında koalisyon kurulmasına ilişkin göi'üşmeierin anlaşmazlıkla sonuçlandığı bildirildi.

Bulgaristan'da, Sosyalist Parti'nin düzenlediği bir gösteride çıkan çatışmada ise çok sayıda kişi yaralandı.

15- ABD Dışişleri Bakanı James Baker, Paris'te Fransa Cumhurbaşkanı François Mitterand'la görüştükten sonra yaptığı açıklamada, Irak'a karşı uluslararası koalisyonun "sağlam ve birleşmiş" durumda olduğunu söyledi. Baker, Fransa Dışişleri Bakanı Roland Dumas ile de görüştü.

16- Hindistan'ın yeni başbakanı Chandra Shekar görevine başladı. Yemin töreninden sonra bir açıklama yapan Shekar, sağlık, gıda, eğitim ve suların temizliği konularına öncelik vereceğini kaydetti.

17- Pakistan'ın yeni kabinesi, Devlet Başkanı Gulam İshak Han huzurunda yemin ederek görevine başladı.

18- SSCB Dışişleri Bakanı Eduard Şevardnadze, Konsomolskaya Prav-da gazetesine verdiği bir demeçte, ülkesinin Körfez'e askeri güç göndermeme politikasından vazgeçmeyeceğini bildirdi.

11 KASIM 1990

1- Başbakan Yıldırım Akbulut, Etimesgut Belediye Başkanlığı binasının açılışına katılarak bir konuşma yaptı. Akbulut, konuşmasında SHP'li belediyeleri eleştirerek, bu belediyelerin halkı temsil etmediğini öne sürdü. Konuşmasında "irtica" tartışmalarına da değinen Akbulut, Türkiye'nin laik bir ülke olduğunu söyledi.

Törene bazı bakanlar ve ANAP'lı milletvekillerinin yanı sıra, SHP Anakent Belediye Başkanı Murat Karayalçın ile bazı ilçe belediye başkanları katıldı.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Balgat Öğretmenler Caddesi ile Çevre Evi'nin hizmete açılışını yaptı. Açılış töreninde konuşan İnönü, hizmetlerinden dolayı belediyeleri kutladı. İnönü konuşmasında laiklik ve Körfez krizi konularına yer verdi.

3- GAP Sağlık Master Planı'nın hazırlık çalışmaları çerçevesinde Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde incelemelerde bulunan Sağlık Bakanı Halil Şıvgın, Diyarbakır Sağlık Müdür Vekili Dr. Seyfettin Sönmez'in verdiği brifinge katıldı. Şıvgın, Malatya'da kurulacak olan Turgut Özal Hastanesi ile ilgili bilgiler vererek, hastanenin Türkiye'nin sağlık standartlarını yükselteceğini söyledi.

4- DYP Genel Başkan Yardımcısı Selahattin Kılıç, düzenlediği bir basın toplantısında, Nakşibendi Şeyhi Mehmet Zahit Kotku için, Atatürk'ün ölüm yıldönümünde tören düzenlenmesini "tahrik" olarak niteledi. Kotku'nun ölüm yıldönümü için yapılan törenin 13 Kasım'dan 10 Kasım'a alınmasının yanlış olduğunu belirten Kılıç, kimsenin Atatürk'e ulaşamayacağını söyledi.

5- Milli Güvenlik Kurulu'nün, YÖK aracılığıyla üniversitelerden Doğu ve Güneydoğu bölgesinin "etnik, dinsel, kültürel ve dil" yapısının araştırılmasını istemesi öğretim üyelerinin tepkisine neden oldu. Öğretim Üyeleri Derneği Başkanı Prof. Dr. Yakup Kepenek, bilimsel araştırmaların özgürlük ortamında gerçekleri yansıtabileceğini belirterek, "Emir komuta ile araştırma yapılamaz" dedi.

6- Diyarbakır, Mardin ve Siirt Tabipler Odası, Diyarbakır Cezaevi'nde açlık grevi yapanların sağlık durumlarının incelenmesi için cumhuriyet savcı-lığınra başvurdu. Tabipler Odası, Diyarbakır, Siirt, Şırnak ve Batman'da bulunan cezaevlerinde görevli hekimlere gönderdiği yazıda, grevcilerin yaşamlarının korunmasını, istedi.

7- Anavatan Partisi kurucu üyesi ve Kahramanmaraş milletvekili Alaad-din Kısakürek, İstanbul'da öldü.

8- Yurdun çeşitli yerlerinde meydana gelen trafik kazalarında 24 kişi öldü, 91 kişi yaralandı.

9- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Japon İmparatoru Akihito'nun taç giyme törenine katılmak üzere gittiği Japonya'da Sanayi ve Ticaret Bakanı Ka-bumuto tarafından karşılandı.

Cumhurbaşkanı Özal, Tokyo'ya gelişinde, gazetecilerin, İran'da yaptığı görüşmeye ilişkin sorularını yanıtladı.

10- Kıbrıs Rum yönetimi lideri Yeorgios Vasiliu, KKTC'de yayınlanan "Yeni Gün" gazetesinin muhabiriyle Rum Başkanlık Sarayı'nda yaptığı görüşmede, Türkiye istediği takdirde Kıbrıs sorununun rahatlıkla çözülebileceğini, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'la Japonya'da gayrı resmi bir görüşme yapmasının kuvvetle muhtemel olduğunu söyledi.

11- Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, İngiliz ITN televizyonuna verdiği demeçte, Filistin sorununun da dahil olacağı Ortadoğu güvenliği konusunda, diyalog kurulmasına hazır olduğunu söyledi.

Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz, ABD'nin Körfez'e takviye birlikler gönderme kararının "Washington"un saldırgan emellerini gösterdiğini" söyleyerek, ABD'nin saldırı planına katılmak istemeyen ülkelerden, Körfez'deki askerlerini çekmelerini istedi.

12- Fas Kralı 2. Hasan radyoda yaptığı konuşmada, Körfez krizine barışçı bir çözüm bulunabilmesi için Arap ülkelerini olağanüstü zirveye çağırdı. Irak, Fas Kralf nın önerdiği Arap zirvesine katılmayı reddetti.

13- Fransa Başbakanı Michel Rocard, askeri çözümü dışlamamakla birlikte, Körfez krizini sonlandırmak için başka yollar da bulunduğunu söyledi. AFP'nin haberine göre Rocard, Fransa'nın tavrının, ekonomik yaptırımların sürdürülmesi yolunda olduğunu belirtti.

14- Körfez ülkelerine yaptığı ziyaretler çerçevesinde Bağdat'a da giden Çin Dışişleri Bakanı Kian Kişen, Lübnan'ın başkenti Amman'da yaptığı açıklamada Irak'a karşı ABD askeri yığınağının "ölçüsüz" olduğunu söyledi. Kişen, soruna görüşmeler yoluyla bir çözüm bulunması için çalıştığını bildirdi.

15- Kolombiya'da ordu birlikleriyle gerillalar arasında dün meydana gelen çatışmalarda en az 42 kişinin öldüğü bildirildi.

16- Pakistan eski Başbakanı ve muhalefet lideri Benazir Butto, kendisine yöneltilen dört ayrı suçlamadan dolayı Lahor'daki mahkemede ifade verdi.

12 KASİM 1990

1- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Ankara Barosu Başkanı Özdemir Özok ve yönetim kurulu üyelerini parti genel merkezinde kabul ederek görüştü. Daha sonra TİSK Yönetim Kurulu Başkanı Refik Baydur ve İcra Kurulu üyelerini kabul eden İnönü, demokrasinin olanaklarından yararlanarak "demokrasiyi engelleyecek bir teokratik düzen" getirilmek istendiğini söyledi.

2- Devlet Bakanı Işın Çelebi düzenlediği basın toplantısında, 1991 yılı bütçesi hakkında bilgi verdi ve 1991 yılında uygulanacak yatırımları ve döviz kazandırıcı hizmetleri teşvik mevzuatı ile getirilen yeni düzenlemeleri açıkladı.

3- TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda Milli Eğitim Bakanlığı'nın bütçesi görüşüldü. Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, görüşmeden önce yaptığı bütçeyi sunuş konuşmasında, 1990'lı yılların Türkiye için "kader yıllarının merdivenleri" olduğunu belirterek, milli, çağdaş, akılcı ve laik davranışlı insanlar yetiştirmenin, görevleri olduğunu vurguladı.

4- Bayrampaşa Kapalı Cezaevi Savcısı Niyazi Fikret Aygen, makam otomobiliyle görevine giderken, İstanbul'da uğradığı silahlı saldırı sonunda öldürüldü. Olayı, yasadışı "Devrimci Sol" örgütünün üstlendiği bildirildi.

Olayla ilgili olarak, İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu ile Emniyet Genel Müdürü Necati Bilican İstanbul'a gittiler.

Soruşturmayı yürüten İstanbul DGM Başsavcısı Birol Kızıltan, saldırı yerinde incelemelerde bulundu.

Bayrampaşa Kapalı Cezaevi Savcısı Niyazi Fikret Aygen'in silahlı saldırı sonucu öldürülmesi, Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Başbakan Yıldırım Akbu-lut, İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, Adalet Bakanı Oltan Sungurlu, SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, RP Genel Başkanı Necmettin Erbakan ve çeşitli demokratik kuruluşlar tarafından kınandı.

5- Van Valisi Adnan Darendeliler düzenlediği bir basın toplantısında, Irak'tan kaçarak Türkiye'ye gelen bir kısmı asker 130 Iraklının Hakkari'den Van'a getirildiğini, bu kişilerin iltica işlemlerinin henüz yapılmadığını bildirdi.

6- Ankara Anakent Belediye Başkanı Murat Karayalçın, Başbakan Yıldırım Akbulut'u, Etimesgut Belediye binasının açılışındaki konuşmasından dolayı eleştirerek, "Başbakanın bizi çekmek istediği platformda yokuz. Sosyal demokratların kaynak kullanımında daha etken olduğunu gösteriyorum" dedi.

7- Ankara Barosu Yönetim Kurulu adına bir açıklama yapan Baro Başkanı Özdemir Özok, iktidarın Türkiye'deki anti laik harekete hoşgörülü davrandığını öne sürdü. Said Nursi mevlidinin 28 Ekim'de, Mehmet Zahit Kotku sempozyumunun da 10 Kasım'da yapılmasının raslantı olmadığını belirten Özok,bu girişimlerin hükümetin hoşgörülü tutumundan kaynaklandığını belirtti.

8- Hacettepe, Ankara, Gazi Üniversiteleriyle ODTÜ'de bazı fakülte ve yüksekokulların öğretim üyeleri, türban ve laiklik karşıtı akımları protesto etmek amacıyla derslere girmedi.

9- insan Hakları Derneği Uşak Şubesi'nce hazırlanan ve Atatürk'ün "Ulusun yaşamı tehlikede olmadıkça savaş cinayettir" özdeyişinin yer aldığı afişlerin asılmasına Uşak Valiliği izin vermedi. Valiliğin kararı üzerine başvurulan Uşak Asliye Hukuk Mahkemesi de, Valilik kararını doğru bulduğunu, Atatürk'ün özdeyişinin siyasi amaçla kullanılmak istendiğini bildirdi.

10- Çeşitli üniversitelerde görevli sosyolog öğretim üyeleri tarafından bir Sosyoloji Derneği kuruldu. Merkezi Ankara'da olan derneğin kurucuları, Türkiye'de sosyolojinin anlaşılmasına, gelişmesine ve yaygınlaşmasına katkı yapmayı, bu alanda bilimsel yayında bulunmayı ve toplumbilimciler arasında birlik ve dayanışma sağlamayı amaçladıklarını bildirdiler.

11- Cumhuriyet Gazetesi yazarlarından İlhan Selçuk ve karikatüristlerinden Necdet Şen hakkında cumhurbaşkanına hakaret ettikleri gerekçesiyle İstanbul 2. Asliye Ceza Mahkemesi" nde iki ayrı dava açıldı.

12- Cezaevlerindeki uygulamaları protesto etmek ve açlık grevi yapanlara destek vermek amacıyla Cizre'de gösteri yürüyüşü düzenleyenlerden altısı, çıkarıldıkları mahkemece tutuklandılar.

13- Hacettepe Üniversitesi Beytepe kampüsünde YÖK'ü protesto için yaptıkları forum sonrası gözaltına alınan 25 öğrenciden 12'si, DGM'de yapılan sorgulamaları sonrasında serbest bırakıldı.

14- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Japon İmparatoru Akihito'nun taç giyme töreninden sonra Pakistan Cumhurbaşkanı G ulam ishak Han ve Portekiz Devlet Başkanı Mario Suarez ile görüştü. Daha sonra gazetecilerle yaptığı sohbet toplantısında Körfez krizindeki son gelişmeler ve iran'da Cumhurbaşkanı Rafsancani ile görüşmelerini aktaran Cumhurbaşkanı Özal, Türkiye'nin Irak'ın sınırlarının değişmemesinden yana olduğunu bildirerek; Irak'ın Kuveyt'ten çekilmemesi halinde silahlı çatışmanın kaçınılmaz olacağı görüşünü yineledi.

15- Suudi Arabistan, Körfez krizi nedeniyle zarara uğrayan Türkiye'ye yardım amacıyla 1.1 milyar dolar tutarında petrol verme karan aldı. Karar, Suudi Arabistan'ın Ankara Büyükelçisi Abdülaziz Muhyiddin El Hoca tarafından Dışişleri Bakanlığına resmen bildirildi.

16- Filistin Kurtuluş Örgütü tarafından Tunus'ta yapılan açıklamada, Fas Kralı Hasan'ın Körfez bunalımına çözüm bulunması amacıyla Arap doruğunun olağanüstü toplanması yolundaki önerisi olumlu bulundu.

M'nın haberine göre Irak, Fas Kralı Hasan'ın önerdiği arap zirvesine katılmak için, zirvede Filistin sorununun ele alınması, zirvenin yeri ve zamanının belirlenmesinde kendilerine danışılması koşullarını getirdi.

Çin Dışişleri Bakanı Kien Kişen'in, Bağdat'ta Irak Devlet Başkanı Sad-dam Hüseyin ve Dışişleri Bakanı Tarık Aziz ile görüşmesinde, Körfez krizini Arap dünyasının kendi içinde çözmesi gerektiğini belirterek, sorunun çözümü için bazı olumlu sinyaller aldığını .söylediği bildirildi.

17- İran Haber Ajansı İRNA, İran'da ABD hesabına çalışan bir casusun idam edildiğini ve CIA hesabına çalışan bir örgütün çökertildiğini bildirdi.

18- İsrail Dışişleri Bakanı David Levy, ABD'nin Birleşmiş Milletler'de Filistinlilerin öldürüldüğü Doğu Kudüs olaylarıyla ilgili tartışmalara son verilmesi yolunda çaba harcayacağına dair söz vermesinden sonra, ülkesinin BM'den sadece bir temsilciyi kabul edeceğini açıkladı.

19- Lübnan'da Dürzi lider Velid Canbolat önderliğindeki İlerici Sosyalist Parti'ye bağlı milislerin ağır silahlarının, Beyrut çevresinden geri çekilmesinin tamamlandığı bildirildi. Şamir Çaça yönetimindeki Hıristiyan Lübnan Güçleri milisleri de 3eyrut çevresinden geri çekilmeye başladı.

20- Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Boris Yelisin, dün SSCB Başkanı Mihail Gorbaçov ile yaptığı görüşmede, yeni birlik sözleşmesi çerçevesinde, Rusya Federasyonu'yla merkezi hükümetin sorumluluk ve haklarını belirlemek üzere bir dizi ortak komisyonlar kurulmasına karar verdiklerini bildirdi.

13 KASİM 1990

1- Başbakan Yıldırım Akbulut, laiklik ve ilticanın tartışıldığı ANAP grup toplantısında "Herkes laikliğin teminatının ANAP olduğunu bilmeli" dedi. Başbakan Akbulut, MİT Müsteşarı Teoman Koman'ın Bakanlar Kurulu'nda ilticanın İçişleri Bakanlığı'na sızdığı yönünde bir konuşma yapmadığını da sözlerine ekledi.

2- Genelkurmay Başkanlığı Genel Sekreterliği'nden yapılan açıklamada bazı basın organlarında son günlerde Türk Silahlı Kuvvetleri'ne yönelik iddia ve ithamlara dikkat çekilerek, bu yayınların hayal ürünü olduğu belirtildi.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü partisinin grup toplantısında yaptığı konuşmada, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın "Savaş kaçınılmaz" görüşünü eföştirerek, Özal'ın prestijini, savaşta öncülük yaparak değil, insan haklarına ve sınırların korunmasına saygı göstererek sağlayabileceğini ifade etti. İnönü, muhalefetin görüşlerine yer vermemesi nedeniyle TRT'yi de eleştirdi.

4- Türk Ekonomi Bankası ile International Herald Tribüne Gazetesinin İstanbul'da ortaklaşa düzenledikleri Türkiye, Doğu Akdeniz ve Karadeniz'de İş İmkanları" konulu seminerin açılış konuşmasını yapan Dışişleri Bakanı Ahmet Kurtcebe Alptemoçin, "Dünya yeni bir görünüm kazanırken oluşan yeni yapıda Türkiye rol almaya kararlıdır. Bu konuda gerekli işbirliği ve ortaklığa da heveslidir" şeklinde konuştu.

Aynı toplantıda konuşan İngiliz milletvekili ve eski dışişleri bakanı David Owen ise, "Sadece Türkiye, Körfez'de barışın kurulmasını, bölgesel güvenlik anlaşmasının gerçekleşmesini ve ABD'nin güvenlik içinde dönmesini sağlayabilir" dedi.

Avrupa Komisyonu Akdeniz, Yakın ve Ortadoğu Müdürlüğü Başkanı Dr. Eberhard Rhein de, 'Türkiye'nin Doğu Akdeniz ve Karadeniz bölgelerinde etkin bir ekonomik güç olarak çekim odağı oluşturduğunu" belirterek, Türkiye'nin bu yolla bir "alt merkez" durumuna geleceğini kaydetti. Seminerde, Türkiye'nin AT üyeliği konusunda, Cumhuriyet Gazetesinin sorularını yanıtlayan Rhein, üyeliğin imkansız olmadığını ancak İstanbul ve Ankara'da düşünüldüğü kadar da kolay olmadığını söyledi.

5- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, parti grubunda yaptığı konuşmada, Cumhurbaşkanı Özal tarafından ortaya atılan başkanlık sistemine karşı olduğunu belirterek, başkanlık sisteminin parlamentoyu bir kenara atacağını savundu. Demirel, son günlerdeki öldürme olaylarına da değinerek, 12 Eylül harekatının terörü önlemek gerekçesiyle yapılmış olmasına rağmen, terörün devam ettiğini bildirdi.

6- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, partisinin kuruluşunun 5. yıldönümü nedeniyle Cumhuriyet Gazetesi'ne verdiği bir demeçte, terörün sorumlusunun polis olmadığını, İçişleri ve Emniyet örgütünde sakıncalı bazı düzenlemeler yapıldığını söyledi. Son zamanlarda dinci kesimle, dini siyasetten uzak tutmak isteyen kesim arasında kutuplaşma eğilimleri olduğunu belirten Ecevit, yurtdışından kaynaklanan ciddi bir irtica tehlikesi gördüğünü söyledi.

7- DMP Genel Başkanı Bedrettin Dalan, il ve ilçe örgütlerinin açılışını yapmak üzere gittiği Gaziantep'te yaptığı konuşmada, ilticanın Türkiye'nin en önde gelen sorunlarından biri olduğunu belirterek, "Benim ANAP'tan ayrılmamın temel nedeni budur. DMP ilticaya karşı kurulmuş bir partidir" dedi.

8- RP Genel Başkanı Necmettin Erbakan UBA'ya yaptığı açıklamada, Ankara'da bazı öğretim üyelerinin ders boykotu uygulamasını din düşmanlığı olarak nitelendirdi. Erbakan, türbanın, Atatürk ilke ve inkılaplarına aykırı olmadığını savundu.

9- Olağanüstü Hal Bölge Valisi Hayri Kozakçıoğlu, gazetecilerin çeşitli soruları üzerine Güneydoğu Anadolu bölgesine ilişkin bir değerlendirme yaptı. Kozakçıoğlu, "Güvenliğin sakıncalı olduğu mezralardan, yerleşim merkezlerine göçü, devlet olarak biz teşvik ediyoruz" dedi. Teröristlerin dini de istismar ettiklerini kaydeden Kozakçıoğlu, bölgedeki terörist etkisinin kaybolduğunu belirterek, terörün ideoloji ile bir ilgisinin kalmadığını, olayın adi bir soygun şebekesine dönüştüğünü söyledi.

10- Üniversitelerde anti laik girişimleri protesto etmek amacıyla sürdürülen eylemler çerçevesinde, Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi ve Ankara Üniversitesi Dil, Tarih ve Coğrafya Fakültesi öğretim üyeleri Anıtkabir'i ziyaret ederek laiklik karşıtı uygulamaları kınadılar. Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi öğretim üyeleri derslere girmediler.

Üniversitelerdeki gelişmelere ilişkin olarak Milli Eğitim Bakanı Avni Ak-yol, öğretim üyelerinin eylemini demokratik bir uyarı olarak değerlendirirken, YÖK Başkanı İhsan Doğramacı da, öğretim üyelerinin Anıtkabir ziyaretiyle ilgili olarak "Bu bir gelenektir. İsteyen gider, Ata'sına sorunlarını dile getirir" dedi.

11- Televizyon Daire Başkanlığı, TRT'de "Atatürk Haftası" ve 10 Kasım günü yayımlanan programlarda yapılan yayın hataları için bir dizi soruşturma başlattı.

12- Bağımsız Otomobil-İş ve Çelik-İş Sendikaları ile Hak-İş'e bağlı Öz-demir-İş Sendikası üyesi 50 bin dolayında işçi, MESS ile sürdürülen toplusözleşme görüşmelerinin uyuşmazlıkla sonuçlanması üzerine başlattıkları işvereni protesto eylemlerini, toplu yürüyüşlerle sürdürdüler.

13- Diyarbakır, Mardin, Siirt Tabipler Odası Başkanlığı'nca, Diyarbakır 1 No'lu E Tipi Cezaevi'nde açlık grevine giden ve grevde 36. gününü dolduran tutuklu ve hükümlülerin yerinde incelenmesi için yapılan başvurunun, savcılık tarafından Adalet Bakanlığı'na gönderildiği bildirildi.

14- Şanlıurfa'da güvenlik kuvvetleri tarafından gözaltına alınan Halkın Emek Partisi il başkanı Dr. Halil Acar, Diyarbakır Devlet Güvenlik Mahkemesi'ne sevkedildi. Acar'ın, Kahramanmaraş'ta ele geçirilen bir teröristin ifadesi üzerine mahkemeye sevk edildiği bildirildi.

15- Yüzyıl Dergisi, son sayısında yer alan "Genelkurmay'da darbe planlama birimi" konulu haber nedeniyle İstanbul DGM tarafından toplatıldı.

16- Saidi Nursi için okutulan mevlid nedeniyle 15 gündür gözaltında tutulan Yeni Asya Gazetesi yönetici ve çalışanları, Ankara DGM Savcılığı'nın haklarındaki tutuklama istemine katılmayan DGM sorgu yargıcı tarafından serbest bırakıldılar.

17- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Japonya'da Yunanistan Başbakanı Konstantin Mitsotakis ile yaptığı görüşmede, Türkiye ile Yunanistan arasında bir diyalogun başlaması gerektiğini belirterek "Her iki tarafta da iyi niyet var. Bu mantıkla iki komşu ülkenin bir arada yaşamasını sağlayabileceğimize inanıyorum" dedi. Cumhurbaşkanı Özal, Mitsotakis'le görüşmesinde Kıbrıs sorununun da ele alındığını bildirdi.

Cumhhurbaşkanı Turgut Özal, Suriye Cumhurbaşkanı Yardımcısı Had-dam ve Ürdün Veliaht Prensi Hasan ile de birer görüşme yaptı.

18- Irak Haber Ajansı INA'nın bildirdiğine göre, Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, Körfez'de barışın sağlanması için Irak'ın özveride bulunmaya ve barışı getirecek bütün formülleri anlayışlı bir biçimde tartışmaya hazır olduğunu, bütün dünyanın savaşın değil barışın gelmesini istediğini kaydetti.

19- Almanya'nın yeni başkenti Berlin'de, işgal edilen üç evin boşaltılması sırasında işgalcilerle polis arasında çıkan çatışmalarda 20 kişi tutuklandı, 160 polis memuru yaralandı.

20- Fransa'nın başkenti Paris'te öğrenci gösterileri sırasında meydana gelen olaylarda 100 kişinin yaralandığı belirtilirken, muhalefet partileri, olaylar karşısında güvenlik güçlerinin pasif tutumunu eleştirdiler.

21- Dünyada kadın gazetecileri bir arada toplamayı amaçlayan ve çeşitli ülkelerden yaklaşık 200 kadın gazetecinin katıldığı konferans Washing-ton'da başladı.

22- İsrail-Ürdün ateşkes hattı içinde bir İsrail askerinin, İslami Cihad Örgütü'ne mensup bir saldırgan tarafından öldürüldüğü bildirildi.

14 KASIM 1990

1- SHP Genel Başkanı Erdal inönü, Ankara'nın Gölbaşı ilçesine bağlı Karagedik beldesinde düzenlediği basın toplantısında, hükümeti eleştirdi. İnönü, çiftçilerin enflasyona esir edildiğini söyleyerek, Toprak Mahsulleri Ofisi'nin çiftçinin önündeki her türlü engeli kaldırmasını istedi.

2- Adalet Bakanı Oltan Sungurlu, Bayrampaşa Cezaevi Savcısı Niyazi Fikret Aygen'in öldürülmesi nedeniyle TBMM Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada, milletvekillerinin cezaevlerinden gelen taleplere kapılarını kapatmalarını istedi ve cezaevlerindeki açlık grevleriyle ilgili olarak "Bunlar yapılıyor diye devletimizin teslim olmasını mı isteyeceğiz" dedi.

3- Bayındırlık ve İskan Bakanı Cengiz Altınkaya TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda, İstanbul'un su sorununa çözüm olarak düşünülen "deniz suyu arıtma projesi"nin, Karadeniz kıyısındaki Karaburun'da kurulacağını açıkladı. Altınkaya, projenin yapımının özel sektöre verileceğini, proje ile elde edilecek suyun metreküpünün 1.5 doların altında olacağının tahmin edildiğini söyledi.

4- TBMM Genel Kurulu'nda, Medeni Kanur'da çeşitli değişiklikler yapan yapan yasa tasarısı kabul edildi.

5- Emniyet görevlilerinin terfi sürelerinin kısaltılmasını öngören yasa önerisi TBMM İçişleri Komimsyonu'nda kabul edildi.

6- DYP Genel İdare Kurulu, Genel Başkan Süleyman Demirel başkanlığında toplanarak, büyük kongre hazırlıklarını ve kongreye sunulacak raporu görüştü. Demmirel toplantıyı açış konuşmasında, Türkiye'nin içinde bulunduğu sıkıntılardan tek kurtuluş yolunun yeni bir seçim olduğunu belirtti.

7- Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Murat Sungar düzenlediği basın toplantısında, Suudi Arabistan'ın, Körfez krizinde Türkiye'nin uğradığı zararları karşılamak üzere 1.1 milyar dolar tutarında hibe petrol vereceğini doğruladı. Sungar, yetkililerle, şu anda konunun teknik ayrıntılarının görüşülmekte olduğunu söyledi.

8- Üniversitelerde laiklik karşıtı tutumları protesto etmek amacıyla, öğretim üye ve görevlilerinin başlattıkları eylemler çerçevesinde Hacettepe Üniversitesi Eczacılık Fakültesi öğretim görevlileri Anıtkabir'i ziyaret ederek, an-ti laik uygulamaları kınadılar.

Konuyla ilgili olarak bir açıklama yapan Ankara Cumhuriyet Başsavcısı

Fadıl İnan, dersleri boykot eylemleri için inceleme başlattıklarını duyurdu.

9- Türk Ekonomi Bankası ile International Herald Tribüne Gazetesi'nin İstanbul'da ortaklaşa düzenlediği Türkiye, Doğu Akdeniz ve Karadeniz'de İş İmkanları" konulu seminerin son gününde bir konuşma yapan ABD eski Savunma Bakan Yardımcısı Richard Perle, Körfez'deki durumun mantığı gereği savaşın kaçınılmaz gibi göründüğünü belirtti. Perle, Türkiye'nin, krizin sonucunun belirleyeceği yeni güvenlik stratejilerinde önemli bir rol alacağını ve bölgede Irak'ın saldırısının başka ülkeler tarafından tekrarlanmaması için tek caydırıcı gücün Türkiye olduğunu kaydetti.

10- Tunus Dışişleri Bakanı Habib Boulares, Dışişleri Bakanı Ahmet Kurt-cebe Alptemoçin'in davetlisi olarak Ankara'ya geldi. Boulares'i Esenboğa Havaalanı'nda karşılayan Alptemoçin, konuk bakan ile ikili ilişkilerin ele alınacağını ve dünya meseleleri üzerinde duracaklarını bildirdi.

11- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Japonya'da temaslarını sürdürdü. Cumhurbaşkanı Özal, Yemen Cumhurbaşkanlığı Konseyi üyesi Abdülaziz Abdülgani, Romanya Devlet Başkanı İon İliescu ve Japonya Başbakanı To-şiki Kaifu iie görüşmelerde bulundu. Amerikan CNN televizyonuna verdiği bir demeçte Özai, Körfez krizinde savaşın kaçınılmaz olabileceğini belirterek, "Saddam'ın yerinde olsam Irak için kendimi feda ederim" dedi. Özal, CNN'e verdiği demeçte İran'ın ABD ile ilişkilerini geliştirmek istediğini de söyledi.

12- Arnavutluk'ta parlamento, Devlet Başkanı Ramiz Alia'nın önerdiği anayasa reformları çerçevesinde hazırlanan yeni seçim yasasını onayladı.

13- Almanya Dışişleri Bakanı Hans Dietrich Genscher ve Polonya Dışişleri Bakanı Skubiszewski, Varşova'da, "Almanya-Polonya Sınır Anlaşması"nı imzaladılar.

14- Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Perez de Cuellar'ın, İsrail Cumhurbaşkanı tarafından davet edilmesi üzerine bu ülkeyi ziyaret edeceği bildirildi.

15- SSCB Başkanı Mihail Gorbaçov, Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Boris Yeltsin'le sürdürdüğü uzlaşma çabalarının sonuç vermemesi durumunda , bunun, Çin Kültür Devrimi'nden daha kötü sonuçlara yolaçabilece-ğini söyledi.

16- SSCB'nin Kafkasya bölgesinde yaşayan Türk boylarından Nogay-lar, "Birlik Cumhuriyeti" kurduklarını ilan ettiler. Nogay Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin kuruluş bildirisini Rusya Federasyonu liderlerine iletmek için Moskova'da bulunan Baldek Hacıoğlu Kaldasov, kararlarının, Kazak Türkleri tarafından da desteklendiğini söyledi.

17- Sovyetler Birliği'nin Gürcistan Cumhuriyeti'nde anti komünist muhalefet ittifakının lideri Zaviad Gamsahurdia devlet başkanlığına seçildi.

18- Yunanistan'da PASOK hükümetleri döneminde ortaya çıkan yolsuzluklar nedeniyle, PASOK lideri ve eski başbakan Andreas Papandreu, ifade vermek için davet edildiği sorgu yargıcına gitmeyi reddetti. Papandreu, gönderdiği yazılı savunmasında, kendisine yöneltilen suçlamaların hiçbirini kabul etmediğini bildirdi.

15 KASIM 1990

1- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, parti genel merkezinde, Suriye'nin Ankara Büyükelçisi Abdülaziz el Rıfai ile görüştü. İnönü, Körfez krizini barışçı yollardan çözüme kavuşturmak ve bölgede kalıcı barışı sağlamak amacıyla bir Ortadoğu Güvenlik ve İşbirliği Konferansı önerdi.

2- Milli Savunma Bakanı Hüsnü Doğan, NATO'nün Avrupa bağımsız grubunun (IEPG) bakanlar düzeyindeki toplantısına katılmak üzere Danimarka'nın başkenti Kopenhag'a gitti.

3- İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, "İçişleri Bakanlığını iki şeyh yönetiyor" savında bulunan SHP Edirne Milletvekili Erdal Kalkan hakkında, Ankara Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'nde 40 milyon liralık tazminat davası açtı.

4- TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda konuşan Sağlık Bakanı Halil Şıvgın, vatandaşları mağdur etmemek ve kaynak israfını engellemek için semt polikliniklerini yaygınlaştıracaklarını söyledi.

5- Milli Eğitim Bakanlığı ve UNICEF işbirliği ile "Evde çocuk eğiticiliği projesi" başlatıldı. Milli Eğitim Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, projeyle, çocuk yetiştiriciliğinin bilimsel temellerde geliştirilmesinin amaçlandığı bildirildi.

6- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın son günlerde Kıbrıs konusunda söylediği bazı sözlerin, Türkiye'nin Kıbrıs politikasında bazı değişiklik işaretleri taşıması bakımından kendisinde kaygı uyandırdığını söyledi.

7- Diyarbakır 1 No'lu E Tipi Cezaevi'nde 116 tutuklu ve hükümlünün 38 gün önce başlattıkları açlık grevi ve ölüm orucu sona erdirildi.

Adalet Bakanı Oltan Sungurlu, tutuklu ve hükümlülerin herhangi bir taleplerinin yerine getirilmediğini, kamuoyunun ilgisinin azalması üzerine açlık grevinden vazgeçildiğini söyledi.

8- Cumhurbaşkanı Turgut Özal'a Tokyo'da düzenlenen bir törenle Soka Üniversitesi tarafından fahri doktorluk unvanı verildi. Törende konuşan Cumhurbaşkanı Özal, Türk ve Japon geleneklerinin birbirine çok benzediğini belirtti.

Cumhurbaşkanı Turgut Özal ve eşi Semra Özal, Devlet Bakanı Güneş Taner ile bazı danışmanları yurda döndü.

9- İtalya'nın Coriel della Sera Gazetesi. NATO'nun gizli istihbarat örgütü "Süper Naîo"nun Türkiye'de de faaliyette bulunduğunu iddia etti. Almanya da, Süper NATO'nun ülkesindeki faaliyetlerini doğruladı.

10- NATO ve Varşova Paktı'nın, Paris'teki AGİK zirvesinde imzalanacak Avrupa'da konvansiyonel silahlar anlaşması konusunda ön anlaşmaya var-dıkları bildirildi.

11- Macaristan Dışişleri Bakanlığı yetkililerinden İstvan Koermendi AP'ye yaptığı açıklamada, Varşova Paktı'nın askeri faaliyetlerinin 1 Temmuz 1991 tarihi itibarıyla sona erdirilmesi konusunda tüm üye ülkelerin görüş birliği içinde olduklarını bildirdi.

12- Bulgaristan Parlamentosu, ülkenin "Bulgaristan Halk Cumhuriyeti" olan resmi adını, "Bulgaristan Cumhuriyeti" olarak değiştirdi.

13- İsviçre'nin Zürih kenti yakınlarında düşen İtalyan havayollarına ait yolcu uçağında bulunan 40 yolcu ile 6 kişilik mürettebattan kurtulan olmadığı bildirildi.

14- Romanya'nın başkenti Bükreş'te, muhalefet grubu sivil ittifakın çağrısı üzerine onbinlerce kişi, lliescu yönetimi aleyhinde gösteri yaptı.

16 KASIM 1990

1- Genelkurmay Başkanlığı, bazı NATO ülkelerinde ortaya çıkarılan CIA denetimindeki antikomünist örgütlerle gündeme gelen "Özel Harp Dairesi" konusunda bir açıklama yaptı. Genelkurmay Başkanlığı Genel Sekreteri Tuğgeneral Hurşit Tolon imzasıyla yapılan açıklamada, son günlerde NATO içindeki gizli örgüt "Gladio" ile eş tutulan Özel Harp Dairesi ile ilgili yayınlara dikkat çekilerek, Özel Harp Dairesi'nin, Genelkurmay Başkanlığı'na bağlı olarak görev yapan bir askeri kuruluş olduğu ve bu kuruluşun herhangi bir anarşi ve terör olayında yer almadığı, almasının da mümkün olmadığı belirtildi.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Genelkurmay Başkanlığı'nın Özel Harp Dairesi ile ilgili açıklamasından önce, gazetecilerin konuyla ilgüi sorularını yanıtladı. İnönü, bazı Avrupa ülkelerinde faaliyet gösteren gizli örgütün Türkiye'de de faaliyetleri olduğuna ilişkin söylentiler konusunda hükümetin TBMM'ye bilgi vermesini istedi.

3- Milli Eğitim Bakanlığı'nın, Kuran kurslarının kuruluş ve denetimi yetkileri iptal edildi. Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, başbakanlığın emriyle Diyanet İşleri Başkanlığı'nın uygulamaya koyduğu yeni düzenlemeye ilişkin olarak "Bu yönetmelik, eğitim birliği yasasına aykırıdır" dedi.

4- Sağlık Bakanı Halil Şıvgın, genel sağlık sigortasının SSK'ya ilişkin bölümleri konusunda SSK hizmetlerini eleştirerek, harcanmayan SSK primlerinin SSK'lılara geri ödenmesini istedi.

5- DSP Genel Başkanı ve eski başbakanlardan Bülent Ecevit, "Son zamanlarda sözü edilen bazı NATO ülkelerindeki gizli örgütle ilgili haberler, Türkiye'de de Özel Harp Dairesi'ni çağrıştırıyor" dedi. Ecevit, başta 1 Mayıs 1977 Taksim olayları ve 29 Mayıs 1977 tarihinde kendisine İzmir'de düzenlenen suikast girişimi olmak üzere bazı terör olaylarında, Özel Harp Dairesi'nin sivil uzantısının rol oynadığı yönünde kuşkuları bulunduğunu dile getirdi

6- Körfez krizinden doğan zararların karşılanması amacıyla Japonya'nın Türkiye'ye vereceği yaklaşık 200 milyon dolar tutarındaki kredinin esaslarına ilişkin anlaşma Ankara'da imzalandı. Anlaşmayı, Türkiye adına Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarı Namık Kemal Kılıç, Japonya adına da Ankara Büyükelçisi Takashi Sengoku imzaladı.

7- Kahire'deki temaslarını tamamlayarak Türkiye'ye dönen Savunma

Sanayii Müsteşarı Vahit Erdem, iki ülke arasındaki savunma sanayii işbirliğf anlaşması çerçevesinde Türkiye'nin Mısır'a 40 adet F-16 satmayı önerdiğini bildirdi. Erdem, Kahire'de bulunduğu süre içinde Mısır Devlet Başkanı'na, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın, Mısır Savunma Bakanına da Milli Savunma Bakanı Hüsnü Doğan'in mektuplarını ilettiğini belirtti.

8- Üniversitelerdeki anti laik girişimleri protesto çerçevesinde, Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nde görevli yaklaşık 1500 öğretim üyesi, Rektör Prof. Dr. Ömer Saatçioğlu'nun başkanlığında Anıtkabir'e yürüyerek saygı duruşunda bulundular. Prof. Saatçioğiu, öğretim üyelerinin eylem peşinde olmadıklarını belirterek, "Ziyaretimiz Atatürk ilke ve inkılaplarına saygı içindir" dedi.

9- Irak Hilal-i Ahmer Başkanı Dr. İbrahim El Nuri ve yardımcısı Sadun El Tükru, Kızılay Genel Başkanı Kemal Demir ile görüşmelerde bulunmak üzere Ankara'ya geldiler.

10- Uluslararası Para Fonu (IMF), Körfez krizi nedeniyle ekonomik açıdan olumsuz etkilenen ülkelere "olağanüstü hal" yardımı yapılmasını kararlaştırdı. Yardım yapılması beklenen ülkeler arasında Türkiye, Mısır ve Ürdün'ün ilk sırada yer aldıkları kaydedildi.

11- KKTC'yi ziyaret etmekte olan Türk basın mensuplarını kabul eden KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, ABD ve İngiltere'nin, Kıbrıs Türk tarafı üzerinde baskıya başladıklarını bildirdi. Denktaş, alt düzeyde sürdürülen görüşmelerde gerekli zemin oluşturulmadıkça, Vasiliu ile masaya oturmayacağını belirtti.

12- Reuter'in BTA ajansına dayanarak verdiği habere göre, Bulgaristan Parlamentosu, yurttaşların adları ile ilgili yasada değişiklik yapılmasını büyük bir çoğunlukla kabul etti. Parlamentonun bu yönde aldığı karar, Türkler arasında son derece olumlu bir gelişme olarak karşılandı.

13- Yunan Parlamentosundan 23 milletvekili, Batı Trakya Müslüman Türk azınlığı bağımsız milletvekili Dr. Sadık Ahmet'in, herhangi bir savaş olasılığı sözkonusu olduğunda Türk tarafını ya da Yunan tarafını tutacağını bilemediğini söylemesi üzerine, istifa etmesini istedi.

14- ABD Başkanı George Bush verdiği demeçte, izlediği politikaların ülkeyi bir başka Vietnam savaşı içine sürükleyebileceği yolundaki iddiaları reddederek, Körfez'de uzun süreli sert bir mücadele olmayacağını söyledi.

15- ABD Dışişleri Bakanı James Baker Brüksel'de düzenlediği basın toplantısında, Körfez krizini çözmek için güce başvurmaya henüz karar vermediğini, ancak, silaha başvurmanın gözden uzak tutulmayacak ve tutulmaması gereken bir seçenek olduğunu belirtti.

16- Bahreyn'de bulunan Kanada Savunma Bakanı Bili Mcknight, Irak'ın Kuveyt'ten çıkması için, Kanada'nın, BM Güvenlik Konseyi'nden Irak'a karşı güç kullanılmasına izin vermesini isteyeceğini açıkladı. Bakan, Güvenlik Konseyi'nin bu kararının gerekli olduğunu söyledi.

17- Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin Amerikan ABC televizyonuna verdiği demeçte, Körfez krizinin tek çözüm yolunun, Irak ile ABD ya da Suudi Arabistan arasında görüşmeler yapılması olduğunu söyledi. Saddam Hüseyin, Körfez'de barışın, "makul, tamamlanmış ve nihai" bir anlaşmaya varılması durumunda sağlanabileceği görüşünü de yineledi.

18- ABD'de bulunan, SSCB Başkanı Mihail Gorbaçov'un Ortadoğu özel temsilcisi Yevgeni Primakov, Saddam Hüseyin'in geri çekilmeyi kabul edebileceğini söyledi.Primakov, Saddam Hüseyin'in, Kuveyt'ten çekilmesinin, Ortadoğu'daki öteki sorunlarla birlikte ele alınması görüşünde eskisi kadar ısrarlı olmadığını kaydetti.

19- Polonya Savunma Bakanı Piotr Kolodziejczyk düzenlediği bir basın toplantısında, ülkesinin tarafsız bir ülke olacağını belirterek, NATO'ya katılmaya ya da Sovyetler Birliği ile yeni bir ittifak kurmaya niyetli olmadıklarını söyledi.

20- CTK Ajansı Çekoslovakya'da iki eski Sanayi Bakam'nın tutuklandığını bildirdi.

17 KASIM 1990

1- Eski Cumhurbaşkanı Kenan Evren, Özel Harp Dairesi'nin konumuna ilişkin açıklamalarda bulundu. Evren, Başbakanlığı döneminde Süleyman Demirel'in kendisine gelerek, "Özel Harp Dairesi 1971'de kullanıldı, şimdi de teröristlere karşı bu teşkilatı kullanalım" dediğini, ancak kendisinin bu öneriyi reddettiğini bildirdi. Evren, bu konuda Ecevit'in de kendisiyle konuştuğunu belirterek, Özel Harp Dairesi'ni Genelkurmay'dan alarak Harekat Başkanlığı'na bağladığını anlattı.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Orta Anadolu gezisinin ikinci gününde Amasya'nın Taşova ilçesinde halka hitaben yaptığı konuşmada, ülke sorunlarının çözümünün sosyal demokrat partilere birlikte girecekleri bir seçimde oy vermekten geçtiğini söyledi. İnönü, sosyal demokratların birliği konusunda halktan yardım isteyerek "Bizi seçim sandığında birleştirin dedi.

3- Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, Diyanet İşleri Başkanlığı'nın kendilerine danışmadan Kuran kurslarının denetiminde devre dışı bırakilmalarına izin vermeyeceklerini belirterek, yeni yönetmeliğin değiştirilmesi için girişimlerde bulunacaklarını açıkladı.

4- Devlet Bakanı Mustafa Taşar ile, ANAP'la ilgili olarak hazırladığı rapor konusunda yapılan söyleşi Türkiye Gazetesi'nde yayımlandı.

5- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel gazetecilerle yaptığı bir toplantıda, "parçalanmış, ezilmiş" Türk siyasetine yeniden hayat verme çabasında olduklarını belirterek, "Çağın devletini arıyoruz" dedi. Demirel, Türkiye'de huzur, güven ve zenginliğin ancak açık rejimle mümkün olabileceğini söyledi.

6- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit İzmir'de yaptığı konuşmada, partilerin yapay birleşmesinin halkı ürküttüğünü belirterek, yapılması gerekenin, SHP'yi, adil bir seçim sisteminin kurulması için mücadeleye zorlamak olduğunu söyledi. Ecevit, Cumhurbaşkanı Özal'ın yetkilerini aşarak, Türkiye'yi ABD Başkanı Bush'un arkasında gözü kara bir mücadeleye sürüklediğini ifade etti.

7- MÇP Genel Başkanı Alpaslan Türkeş düzenlediği basın toplantısında, kendisinin ve kapatılan MHP'nin, kontrgerilla, Özel Harp Dairesi ve başka herhangi bir gizli kuruluşla ilgisi ve işbirliğinin olmadığını söyledi.

8- Güneş Gazetesi, SHP Genel Sekreteri Hikmet Çetin'le Kıbrıs sorunu ve Körfez krizi konularını içeren bir söyleşi yayımladı.

9- Milliyet Gazetesi, "Demirci'den Evren'in Anıları'na Yanıt" isimli bir yazı dizisinin yayınına başladı.

10- Tercüman Gazetesi1 nde, DYP eski Genel Başkanı Hüsamettin Cin-doruk'la, partinin yeni çizgisi ve büyük kongre konularında yapılan bir söyleşi yayımlandı.

11-Zonguldak'ta Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) işletmelerinde çalışan 42 bin maden işçisi için 20 Kasım'da grev kararı alınacağı ve grevin 30 Kasım'da başlayacağı açıklandı. Genel Maden-İş Sendikası Genel Başkanı Şemsi Denizer Zonguldak Kurultayı'nda yaptığı konuşmada, Devlet Bakanı İbrahim Özdemir'in 16 Kasım akşamı televizyondaki "Büyüteç" programında yaptığı konuşmanın, toplusözleşme görüşmelerindeki anlaşma umudunu ortadan kaldırdığını, bu nedenle grev kararı alacaklarını bildirdi.

12- Ankara Tabip Odası (ATO), Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı İmren Aykut'u istifaya çağırdı. ATO'dan yapılan açıklamada, toplanan sağlık primlerinin, özel çıkar sağlamak amacıyla kullanılmasına aracılık ettiği savıyla, Bakan Aykut ve SSK yöneticileri hakkında ATO tarafından suç duyurusu yapıldığı anımsatılarak, bugüne kadar bir gelişme olmamasına dikkat çekildi.

13- Ankara'ya gelen Irak Hilal-i Ahmer Başkanı El Nuri başkanlığındaki heyet Kızılay Genel Başkanı Kemal Demir ile görüştü. Kızılay Genel Başkanı Kemal Demir, Irak'a ambargo kapsamı dışında ilaç yardımı yapılacağını bildirdi.

14- Yunanistan Dışişleri Bakan Yardımcısı Yorgo Papulyas, Yunanistan'ın, Türkiye'nin, Avrupa Topluluğu'nun Akdeniz politikasına dahil edilmesine" karşı olduğunu açıkladı.

15- NATO üyesi Avrupa ülkelerinin savunma bakanlarının katıldığı ve Danimarka'nın başkenti Kopenhag'da yapılan toplantı, Askeri Araştırma ve -Geliştirme Programı ile ilgili belgenin kabulüyle sona erdi.

16- ABD Başkanı George Bush Prag'da Çekoslovakya Devlet Başkanı Vaclav Havel'le biraraya gelerek, Körfez krizi konusunda görüştü. Görüşmeden sonra düzenledikleri ortak basın toplantısında Bush ve Havel, Irak'ın Kuveyt'e yönelik saldırısına son verilmesi gerektiği konusunda aynı görüşte olduklarını söylediler.

17- Irak Enformasyon Bakanı Latif Nasif Casim, ABD Başkanı George Bush'un Suudi Arabistan'ı ziyaret edecek olmasını Arap ve Müslüman dünyası için büyük bir provokasyon olarak niteledi.

18- SSCB Dışişleri Bakan Yardımcısı Vladimir Petrovski ile Filistin Devlet Başkanı Yaser Arafat'ın yaptığı görüşmenin ardından yayımlanan ortak bildiride, Körfez krizi konusunda yapılacak bir antlaşmanın, Filistin sorununun çözümüne yönelik görüşmeler için de teşvik edici nitelikte olması gerektiği bildirildi.

19- SSCB Başkanı Mihail Gorbaçov, ülkenin içinde bulunduğu siyasal ve ekonomik bunalımı görüşen Yüksek Sovyet'te yaptığı konuşmada, kendisinin hükümeti ve ülkeyi doğrudan yöneteceği güçlü bir başkanlık sistemi kurulmasını önerdi.

20- Amerikan Haber Alma Örgütü (CIA) Başkanı Wüliam Webster, Macaristan'da Başbakan Josef Antall ile görüştü. Görüşmede iki ülkenin ulusal güvenlik alanında işbirliği konusunun ele alındığı bildirildi.

21- Bulgaristan'ın başkenti Sofya'da yaklaşık 20 bin gösterici, hükümeti protesto ederek, iktidardaki Bulgaristan Sosyalist Partisi'nin-istifa etmesini istedi.

22- Hindistan hükümeti, Indra Gandhi Ödülü'nün, bu yıl Birleşmiş Milletler Uluslararası Çocuk Fonu'na (UNICEF) verileceğini bildirdi.

18 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal ve Başbakan Yıldırım Akbulut AGİK zirvesine katılmak üzere Paris'e gittiler. Başbakan Yıldırım Akbulut, Ankara'dan ayrılmadan önce havaalanında gazetecilerin sorulannı yanıtladı.

Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Paris'te Türk Büyükelçiliği'nde, gazetecilerle, cumhurbaşkanlığı seçimi ve cumhurbaşkanının tarafsızlığı konularında görüştü.

2- Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necip Torumtay, gazetecilerin sorulannı yanıtlarken, Özel Harp Dairesi ile ilgili tartışmaların sürdüğünün hatırlatılması üzerine, konunun tamamen dışında olduğunu ve kesin bir açıklama yaptığını, bu noktadan sonra tartışmanın sürdürülmesinin anlamı olmadığını söyledi.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Sivas ve Yozgat'ın ilçelerinde yaptığı konuşmalarda, Cumhurbaşkanı Turgut Özal ve ailesinin "ülkeye hakim olduğunu söyledi. İnönü, DSP ile birleşme çağrısını yineleyerek, "Sayın Özal'in bütün oyunları sosyal demokratların ayrı olmasına dayanıyor" dedi.

4- DYP Genel Başkan Yardımcısı Selahattin Kılıç düzenlediği basın toplantısında, Cumhurbaşkanı Özal'm AGİK zirvesine katılmasını eleştirerek, Özal1 in demokrasiyi içte ve dışta yıprattığı görüşünü savundu. Cumhurbaşkanı Özal'ı Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'e benzeten Kılıç, Türkiye'de "sahte demokrasi rengine boyanmış bir tek adam rejimi" bulunduğunu öne sürdü.

5- Eski Milli Savunma Bakanı Safa Giray, eski başbakanlardan Bülent Ecevit'in Özel Harp Dairesi ile ilgili açıklamalarına son vermesini isteyerek, "biliyorsa da bilmiyorsa da susması gerekir" dedi.

6- Danıştay kararına karşın Gündüzbey Belediye Başkanı'nı göreve iade etmeyen İçişleri Bakanlığı, maddi ve manevi tazminat ödemeye mahkum oldu.

7- Yasadışı sol bir örgüte mensup siyasi bir hükümlü Haymana Kapalı Cezaevi'nden kaçtı.

8- Türkiye'nin Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı, İspanya Krallığı ve Danimarka Krallığı ile imzaladığı uyuşturucu ve psikcotrop madde kaçakçılığına karşı işbirliği anlaşmaları Resmi Gazete'de yayımlandı.

9- Bulgaristan Genelkurmay Başkanı General Randniu Mincev, Yuna-

nistan'da yayımlanan Katimeri Gazetesine verdiği demeçte, Bulgaristan'ın Yunanistan ile sınırları için hiçbir kaygısı bulunmadığını belirterek, buna karşın, Türkiye'nin Trakya'da bulundurduğu askeri güçten dolayı ülkesinin endişeli olduğunu bildirdi.

10- Irak resmi haber ajansı INA'nın bildirdiğine göre, Devlet Başkanı Saddam Hüseyin liderliğinde toplanan Irak Devrim Komuta Konseyi, Irak topraklarında bulunan tüm yabancı rehinelerin, Noel gününden itibaren üç aylık bir süre içinde serbest bırakılmalarını kararlaştırdı.

ABD Dışişleri Bakanı James Baker, Irak'ın rehineleri aşamalı olarak serbest bırakacağı haberi üzerine Paris'te yaptığı açıklamada, Irak'ın kararını, eleştirerek, rehinelerin tümünün derhal bırakılmasını istedi.

11- Pakistan'ın eski Başbakanı Benazir Butto, iktidarını kötüye kullandığı yolundaki suçlamaları mahkemede reddetti.

12- SSCB'nin Litvanya Cumhuriyeti'nin başkenti Vilnius'ta Kızılordu'ya bağlı askerlerle Sovyetler Birliği aleyhinde gösteri yapan yurttaşlar arasında çıkan çatışmalarda askerlerin göstericilere ateş açtığı bildirildi.

19 KASIM 1990

1- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü düzenlediği basın toplantısında, NATO ve Varşova Paktı'na üye 22 ülke tarafından Paris'te imzalanan Avrupa Konvansiyonel Kuvvet Antlaşmasını(AKKA), tarihi bir antlaşma olarak nitelendirerek, Ortadoğu'da barışın sağlanması için AGİK sürecinin örnek alınabileceğini bildirdi. İnönü, Ortadoğu'da da AGİK'e benzer bir konferans başlatılmasını istedi.

2- Devlet Bakanı Cemil Çiçek, bir gazetede yayımlanan "evlat edinmede imam onayı" başlıklı haber nedeniyle yaptığı yazılı açıklamada, konuyla ilgili olarak, Milletlerarası Sosyal Hizmet Teşkilatı'nca hazırlanan kılavuzu esas aldıklarını, batıda çocukların evlat edinilmesi sırasında rahiplere danışıldığını bildirdi.

3- HEP milletvekili Mahmut Almak ile SHP milletvekili İbrahim Tez, Başbakan Yıldırım Akbulut'un yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığı'na verdikleri önergelerde kontrgerilla konusunda çeşitli sorular yönelttiler.

4- DYP 3. Büyük Kongresi öncesinde Türkiye'nin Temel Sorunlarına Bakış" adı altında düzenlenen panelde konuşan Genel Başkan Süleyman Demirel, hedeflerinin toplumun refah ve mutluluğu olduğunu, bunun yolunun da topyekun kalkınmadan geçtiğini belirtti. Demirel, dünya yeniden şekillenirken, insanlığa yeni ufuklar gerektiğini bildirdi.

5- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, eski Milli Savunma Bakanı Safa Giray'ın Özel Harp Dairesi Başkanlığı ile ilgili açıklamaları konusunda, kendisine yönelttiği sözieri eleştirerek, "Sayın Giray'ın sözleri bazı politikacıların askerden daha askerci tutumlarını çok üzücü bir biçimde sergiliyor" dedi. Ecevit, kontrgeriila ve Özel Harp Dairesi'ne ilişkin açıklamalarının tahmin veya iddia olmadığını, bilgileri zamanın Genelkurmay Başkanı ile Özel Harp Dairesi Başkanı'ndan aldığını bildirdi.

6- NATO ve Varşova Paktı'na üye 22 ülke tarafından Paris'te imzalanan Avrupa Konvansiyonel Kuvvet Antlaşması (AKKA), düzenlenen bir törenle yürürlüğe girdi. 22 ülke aynı anda bir deklerasyon yayımlayarak, "Bloklara-rası husumetin sona erdiğini" ilan ettiler.

Anlaşmayı Türkiye adına Cumhurbaşkanı Turgut Özal ve Başbakan Yıldırım Akbulut imzaladılar.

Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansı Fransa Cumhurbaşkanı Franço-is Mitterand'ın yaptığı açış konuşmasıyla başladı. Mitterand, Avrupa'da

blok mantığının bittiğini ancak barış ve istikrar için daha fazla adım atılması gerektiğini söyledi. Konferansa ikinci konuşmacı olarak katılan Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Perez de Cuellar ise konuşmasında Kıbrıs sorununa değinerek, AGİK üyesi ülkeleri sorunun çözümüne yardımcı olmak üzere ağırlık koymaya çağırdı.

Cumhurbaşkanı Özal, Konferans'ta Türkiye adına yaptığı konuşmada, zirve ile soğuk savaşın sona erdiğini ve Türkiye'nin Avrupa'nın yeni güvenlik düzeninin temel yapısının inşasında aktif bir rol oynamış olmaktan iftihar ettiğini belirtti.

7- ABD Başkanı George Bush, Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'in, Irak'taki rehinelerin 25 Aralık'tan itibaren aşamalı olarak serbest bırakılacağı açıklamasını, "insan hayatının zalimce parsellenmesi" olarak nitelendirdi. Bush, AGİK toplantısı için geldiği Paris'te İngiltere Başbakanı Mar-garet Thatcher'la görüşmeden önce basına yaptığı açıklamada olayı kınadığını belirtti.

İngiltere Başbakanı Margaret Thatcher, ABD ile ülkesinin Irak'ın Kuveyt'ten çekilmemesi halinde askeri güç kullanılması konusunda görüş birliği içinde olduklarını söyledi.

Irak Haber Ajansı INA, Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'in ordu komutanlarıyla yaptığı görüşmeden sonra Kuveyt'e 250 bin askerin daha gönderilmesinin kararlaştırıldığını bildirdi.

8- Sovyetler Birliği'nin iki cumhuriyeti Rusya Federasyonu ile Ukrayna, imzaladıkları bir işbirliği antlaşmasıyla birbirlerini egemen devletler olarak tanıdıklarını ilan ederken, SSCB Yüksek Sovyeti'ne de egemenliklerini tanıması çağrısında bulundular.

9- Rusya Federasyonu Başkanı Boris Yelisin, Mihail Gorbaçov'un başkanlık yetkilerinin genişletilmesi ile ilgili son önerilerine karşı çıkarak, Gorbaçov'un yetkilerinin genişletilmesinin, cumhuriyetin çıkarlarına aykırı düştüğünü belirtti.

20 KASIMI 990

1- Eski Cumhurbaşkanı Kenan Evren, Cumhurbaşkanlığı ve Başbakanlık Muhabirleri Derneği'ni ziyaret ederek, Dernek Başkanı Orhan Uğuroğ-lu'ndan Basın Sağlık Merkezi ile ilgili bilgiler aldı.

2- Devlet Bakanı Mehmet Yazar, TBMM Genel Kurulu'nda TRT ve Ma-gic Box yayınları ile ilgili eleştirileri yanıtlayarak, muhalefete, Anayasa değişikliği yapılmasını, TRT'nin yayın tekelinin kaldırılmasını ve rekabete açılmasını önerdi.

3- Milli Savunma Bakanı Hüsnü Doğan, Gazeteciler Cemiyeti'nin düzenlediği "Basın ile Sohbet" toplantısında yaptığı konuşmadan sonra gazetecilerin kendisine yönelttiği soruları yanıtladı. Doğan, Avrupa Konvansiyonel Kuvvet Antlaşması'ndan Türkiye'nin çok karlı çıktığını söyledi.

4- Çalışma ve Sosyai Güvenlik Bakanı İmren Aykut, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda bakanlığının bütçesi kabul edilirken, başkanı olduğu SSK Sağlık Tesislerini Güçlendirme Vakfı'na yöneltilen eleştirileri yanıtladı.

5- İstanbul Barosu Başkanı Turgut Kazan, SHP Genel Başkanı Erdal İnönü'yü ziyaret ederek, Sayıştay Genel Kurulu'nda boş bulunan 9 üyeliğe ANAP'lıların çoğunlukta olduğu Plan ve Bütçe Komisyonu'ndan seçim yapılmasını öngören Sayıştay Yasası değişikliğinin iptali için bir an önce Anayasa Mahkemesi'ne başvurmalarını istedi.

6- Türk-İş Genel Başkanı Şevket Yılmaz, hükümetin ve işverenlerin olumsuz, suçlayıcı tavırları nedeniyle, sendikaların toplusözleşme görüşmelerinde uyuşmazlığa gitmek zorunda kaldığını söyledi.

7- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, AGİK zirvesi nedeniyle bulunduğu Paris'te BM Genel sekreteri Perez de Cuellar, Fransa Cumhurbaşkanı Franço-is Mitterand, İngiltere Başbakanı Margaret Thatcher ve ABD Başkanı Geor-ge Bush ile ikili görüşmeler yaptı. Özal, Cuellar ve Thatcher'la Kıbrıs ağırlıklı görüşürken, Mitterand ve Bush'la Körfez'deki son durumu değerlendirdi. Cumhurbaşkanı Turgut Özal'la bir görüşme yapan Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Perez de Cueilar, Cumhuriyet Gazetesi'ne verdiği özel demeçte, "Kıbrıs'ta iki toplumlu, iki bölgeli federasyon, her iki toplumun eşit haklara sahip olması anlamına gelir" dedi.

8- Türkiye'nin Washington Büyükelçisi Nüzhet Kandemir, Amerikalı Kadın Gazeteciler Derneği'nin konuğu olarak Washington'da verdiği bir konfe-

ransta, Körfez bunalımıyla ilgili olarak Türkiye'deki üslerin kullanımı konusunda eğer NATO kararı olursa ve BM Güvenlik Konseyi kararları ile uyum arzederse Türkiye'nin bu yönde talepleri olumiu olarak değerlendirebileceğini söyledi. Kandemir, Türkiye'nin, Fırat'ın sularını silah olarak kullanmayacağını da belimi.

9- Bulgaristan hükümetinin Müslüman Türk azınlığına tanıdığı hakları protesto etmek amacıyla 2000 Bulgar vatandaşının Yunanistan'a yaptığı sığınma başvurusu, Yunan hükümeti tarafından reddedildi.

10- Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, Devrim Komuta Konseyi'nin toplantısı sırasında Alman rehinelerin serbest bırakılması yönündeki kararını açıkladı. Konsey tarafından kabul edilen karar onaylanması için parlamentoya gönderildi.

21 KASIM 1990

1- SHP, kcntrgerilla ile ilgili iddiaların araştırılması için parlamentoda grubu bulunan partileri işbirliğine çağırdı. SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, konunun tüm boyutlarıyla araştırılıp ortaya çıkarılmasının TBMM'nin ertelenemez görevi olduğunu belirtti.

2- TBMM Genel Kurulu'nda Türk Ceza Yasası'nın 13 ayrı maddesindeki idam cezasın: ömür boyu hapis cezasına çeviren yasa tasarısı kabul edildi, Fahişelere tecavüzde ceza indirimini öngören madde de yürürlükten kaldırıldı.

3- İzmir Bağımsız Milletvekili Kemal Anadol TBMM Genel Kurulu'nda yaptığı gündem dışı konuşmada, eski Cumhurbaşkanı Kenan Evren'in TBMM'yi ortadan kaldırmak amacıyla gizli örgüt kurduğunu" Milliyet Gaze-tesi'nde yayımlanan anılarında ikrar ettiğini belirterek, idam istemiyle yargılanmasını istedi.

4- TBMM İçişleri Komisyonu, "Büyükşehir belediye sınırları içinde ilçe belediyelerinden başka" yeni belediyeler kurulabilmesine olanak tanıyan yasa önerisini benimsedi.

5- TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu1 nda Sayıştay Genel Kurulu için 9 yeni üye belirlendi. SHP, protesto ettiği üye seçimlerine katılmadı.

6- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, DYP'nin düzenlediği 'Türkiye'nin Temel Meselelerine Bakış" panellerinin sonuncusunda, Türkiye'de rejimin işletilmesi ve millet iradesi katliamının önlenmesi için yeni bir anayasanın başlangıç olduğunu bildirdi.

7- Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, öğretim üyelerinin laiklik karşıtı uygulamaları protesto amacıyla derslere girmeme eylemleri çerçevesinde başlattığı incelemede görevsizlik kararı verdi. Başsavcı Fadıl İnan, dosyanın Ankara DGM'ye gönderildiğini söyledi.

8- İstanbul, Ankara ve İzmit'te çoğunluğunu belediyelerde çalışanların oluşturduğu yüzlerce memur, hükümetin memur maaşlarında öngördüğü yüzde 15'lik zammı protesto etmek için, Birleşmiş Milletler Uluslararası Gıda örgütü'nden (FAO) telgrafla yardım istediler.

9- Financial Times Gazetesi'nin 'Türkiye Finans ve Sanayi" ekinde, Körfez bunalımı çerçevesinde Türkiye'nin ekonomik, siyasal ve sosyal durumu değerlendirildi.

10- Fransa'nın başkenti Paris'te toplanan AGİK zirvesi, 34 ülke devlet ve hükümet başkanlarınca sonuç bildirgesinin imzalanmasıyla sona erdi. "Avrupa'nın Geleceği İçin Paris Şartı" adlı bildirgeyi Türkiye adına Cumhurbaşkanı Turgut Özal imzaladı.

" Paris Şartı" belgesi ile Avrupa'da insan hakları, demokrasi, hukuk devleti ve barışa dayalı yeni bir dönemin başladığı resmen onaylandı ve ilan edildi.

Paris'te bazı gazetecilerin iç ve dış politika konularındaki sorularını yanıtlayan Cumhurbaşkanı Özal, yaptığı açıklamada, Bulgaristan'la bir saldırmazlık paktı imzalanmasının düşünülebileceğini söyledi. Cumhurbaşkanı Turgut Özal ve Başbakan Yıldırım Akbulut, daha sonra Türkiye'ye döndüler.

11- ABD Başkanı George Bush görüşmeler yapmak üzere gittiği Cidde'de Suudi Arabistan Kralı Fahd tarafından karşılandı. Cidde'de Kuveyt Emiri Şeyh Cabir El Ahmet El Sabah ile görüşen Bush, daha sonra Kral Fahd ile biraraya gelerek görüştü.

Beyaz Saray Sözcüsü Marlin Fitzwater, Paris'ten Suudi Arabistan'a giderken yaptığı açıklamada, Başkan Bush'un Cenevre'de Suriye Devlet Başkanı Hafız Esad'la görüşeceğini duyurdu.

12- Sovyetler Birliği Başkanı Mihail Gorbaçov, Batılı ülkelerden gıda yardımı istedi.

Almanya Dışişleri Bakanı Hans-Dietrich Genscher, Gorbaçov'un çağrısının ardından AT ülkelerinin Sovyetler Birliği'ne yardımda bulumak için harekete geçtiğini açıkladı.

Kanada Başbakanı Brian Mulroney ise Paris'te yaptığı açıklamada, Sovyet yetkililerce Batı ülkelerine, gereksinim duyulan gıda maddeleri listelerinin verildiğini söyledi.

13- Interfaks servisinin haberine göre, Ermeni çeteleri Azerbaycan'ın Laçin yöresinde, Azerbaycan köylülerinin yaşadığı sekiz köyü yaylım ateşine tuttu. Askeri birliklerin müdahalesiyle son bulan saldırıda 7 kişi öldü.

14- Bulgaristan eski Devlet Başkanı Todor Jivkov'un iktidarı kötüye kullanmak ve zimmetine para geçirmekten yargılanacağı açıklandı.

22 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Tarım Kredi Kooperatifleri Merkez Birliği'nin 3. Olağan Genel Kurulu'nda çiftçilere, Paris'teki AĞİ K zirvesiyle ilgili görüşlerini anlattı. Özal, Paris'te imzalanan bildirgenin bir yıl önce Cumhurbaşkanı seçildiğinde yaptığı konuşma ile benzerlikler taşıdığını söyledi.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Paris Şartı'ndaki fikirlerin, partisinin yıllardır savunduğu fikirlerden farklı olmadığını, ancak, antlaşmada yer alan maddelerin büyük çoğunluğunun Türkiye'de uygulanmadığını belirtti.

3- Maliye ve Gümrük Bakanı Adnan Kahveci, TBMM Genel Kurulu'nda İzmir Bağımsız Milletvekili Kemal Anadol'un "yabancılara mülk" konusuyla ilgili soru önergesini yanıtladı.

4- TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda Kültür Bakanlığı bütçesi görüşüldü. Kültür Bakanı Namık Kemal Zeybek, yaptığı konuşmada kütüphanelerde "yasak kitap" anlayışının kaldırıldığını bildirdi.

5- SHP Genel Sekreter Yardımcısı Cevdet Selvi, Toplu İş Sözleşmesi, Grev ve Lokavt Yasası'nda değişiklik içeren bir yasa önerisini TBMM Baş-kanlığı'na sundu.

6- İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, Bakanlık Müsteşarı Vecdi Gönül ve Olağanüstü Hal Bölge Valisi Hayri Kozakçıoğlu, SHP'nin "Güneydoğu karar-nameleri"nin iptali istemiyle açtığı dava nedeniyle, Anayasa Mahkemesi'nde sözlü açıklamada bulundular.

7- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, parti içinde gençlere sorumluluklar vermek istediklerini, halkın ne veliye ne de vasiye gereksinim duymadığını, milletin kendi kaderini kendi tayin etmesi gerektiğini söyledi.

8- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, son günlerde Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın Türkiye'nin gündemine getirdiği "Başkanlık sistemi" tartışmalarıyla ilgili olarak, bu sistemin Türkiye açısından sakıncalı olduğunu ve Türk halkının böyle bir sisteme "evet demeyeceğini" sandığını belirtti.

9- Ankara Valisi Saffet Arıkan Bedük, üniversite rektörleri ve fakülte de-kanlarıyla, öğretim üyelerinin anti laik girişimleri protesto eden eylemleri konusunda bir toplantı yaptı. Toplantıya DGM Başsavcısı Nusret Demiral ile bazı emniyet mensupları da katıldı.

10- Petrol-İş Genişletilmiş Başkanlar Kurulu Toplantısı'nda bir konuşma yapan Türk-İş Genel Başkanı Şevket Yılmaz, Devlet Bakanı Cemil Çiçek'in,

özel ve kamu işverenleri ile görüşerek, toplusözleşmelerde birlikte hareket etmeyi önerdiğini söyledi.

11- Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği'nin (TÜSİAD) Yüksek İstişare Konseyi İstanbul'da toplandı. Toplantıda konuşan TÜSİAD Başkanı Cem Boyner, TÜSİAD'ın laik, bilime ve çağdaşlığa inanan, Atatürk ilkelerine bağlı bir kuruluş olduğunu söyledi. Toplantıda, TÜSİAD'ın, bütçe çıkmazı ve mali krize çare olmak üzere vergi reformu istediği dile getirildi.

12- KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, BM Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Özel temsilcisi Oscar Camillon'u kabul ederek bir süre görüştü.

13- Kıbrıs Rum Yönetimi lideri Yeorgios Vasiliu, Paris'te yapılan AGİK zirvesindeki temaslarıyla ilgili olarak yaptığı değerlendirmede, dünya liderlerinden "tam anlayış" gördüklerini dile getirdi. Körfez krizinin yatışmasından sonra Kıbns sorununun ön plana çıkacağını öne süren Vasiliu, Kıbrıs'la ilgili konuşmasından dolayı BM Genel Sekreteri Cuellar'a teşekkür borçlu olduklarını belirtti.

14- Yunanistan Başbakanı Konstantin Mitsotakis Rum gazetecilere yaptığı değerlendirmede, Paris'teki temaslarından son derece memnun kaldığını belirterek, Avrupa'da çözümlenmemiş tek sorunun Kıbrıs sorunu olduğunu, Kıbrıs'ın birleşmesi zamanının gelmekte olduğunu söyledi.

15- NATO Genel Sekreteri Manfred Wörner, 4 günlük resmi bir ziyarette bulunmak üzere Macaristan'ın başkenti Budapeşte'ye gitti.

16- ABD Dışişleri Bakanı James Baker, ABD Başkanı George Bush ve Suudi Arabistan Kralı Fahd'ın görüşmesiyle ilgili olarak yaptığı açıklamada, iki liderin, Körfez bunalımında hiçbir kısmi çözümün kabul edilemeyeceği konusunda anlaştıklarını bildirdi.

Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, ABD Başkanı George Bush'un Suudi Arabistan'a yaptığı ziyaretin, İrak'a karşı bir meydan okuma olduğunu belirterek, ülkesinin saldırıya uğraması halinde, kendilerini savunmaya kararlı olduklarını tekrarladı.

17- İngiltere'de Muhafazakar Parti liderliğini ve 11 yıldan bu yana Başbakanlık görevini yürüten Margaret Thatcher, parti liderliği için yapılacak seçimlere katılmayacağını ve yeni lider seçilir seçilmez Başbakanlık görevinden istifa edeceğini açıkladı. Thatcher'in bu kararı Londra'da Başbakanlık Bürosu tarafından duyuruldu.

18- FKÖ lideri Yaser Arafat'ın siyasi danışmanı Bassam Ebu Şerif yayımladığı bir bildiride, BM Genel Sekreteri Perez de Cuellar'ın, İsrail işgali altındaki Batı Şeria ve Gazze topraklarına karşı kayıtsız kaldığını belirtti.

19- Lübnan'ın başkenti Beyrut'un Müslüman ve Hıristiyan kesimleri 15 yıl süren iç savaştan sonra yeniden birleşti. Savunma Bakanı Albert Man-sur, bağımsızlık günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, Lübnan ordusunun, milislerden arındırılmış Beyrut'ta denetimi sağlayacağını bildirdi.

20- Rusya Federasyonu ve Kazakistan Cumhuriyeti, birbirlerinin egemenliklerini tanıma taahhütleri içeren bir anlaşma imzaladılar.

23 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, İngiltere Başbakanı Margaret Thatc-her'a bir mesaj göndererek, görevden ayrılma kararından üzüntü duyduğunu bildirdi. Özal, Thatcher'ın "önde gelen uluslararası bir şahsiyet" olduğunu ifade ederek, Türkiye ile İngiltere arasındaki dostluğun Thatcher döneminde önem kazandığını vurguladı.

2- TBMM Başkanı Kaya Erdem, Çağdaş Gazeteciler Derneği Başkanı Mustafa Ekmekçi ile yönetim kurulu üyelerini kabul ederek bir süre görüştü. ÇGD Genel Başkanı Mustafa Ekmekçi, basınla ilgili yasaların değiştirilmesi konusunda bazı istekleri olduğunu belirterek, bunları bir raporla TBMM Başkanı Erdem'e ileteceklerini bildirdi. Kaya Erdem de, basın yasalarında değişiklik için elinden gelen yardımı yapmaya hazır olduğunu belirtti.

3- Başbakan Yıldırım Akbulut, Ankara Sanayi Odası'nın (ASO) düzenlediği bir toplantıda yaptığı konuşmada, 1980'den beri uygulanan serbest piyasa ekonomisinin Türkiye'de refah seviyesini artırdığını söyledi.

4- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Ankara Anakent Belediyesi'nce düzenlenen 'Türk Belediyeciliğinde 60 Yıl", konulu uluslararası sempozyumda yaptığı konuşmada, belediyelerin demokratik alışkanlıkların Ve demokrasi bilincinin yerleşmesine yardımcı olduğunu belirterek, sosyal demokratların belediyelerde işbaşına gelmesiyle sağlıklı demokratik yerel yönetim ve de-santralizasyon sürecinin başlatıldığını söyledi.

Ankara Anakent Belediye Başkanı Murat Karayalçın da sempozyumu açış konuşmasında, belediyelerin adem-i merkeziyetçi bir yapıya kavuşturulması ve yerelleşmesi gerektiğini belirtti.

5- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, partisinin grup toplantısında kontrgerilla konusuna değindi. Demirel, "Devletin cinayet işlediğini söyleyen varsa, ben dahil, devleti yönetenlerin yakasına yapışınız" dedi. Başbakanlığı döneminde kendisine bazı ihbarlarda bulunulduğunu kaydeden Demirel, devlet olarak gereken tedbirleri o zaman almış olduklarını anlattı.

6- Ankara Valisi Saffet Arıkan Bedük, kalitesiz sıvı yakıt üreterek "özel yakıt" adı altında piyasaya süren kaçak rafinerileri süresiz olarak faaliyetten men ettiklerini açıkladı.

7- Genel Maden-İş Sendikası Başkanı Şemsi Denizer, sendikanın düzenlediği toplantıda yaptığı konuşmada "30 Kasım'dan itibaren işçinin üretime ne zaman başlayacağına maden işçileri ve sendikasından başka hiçbir

güç karar veremez. Tertiplerle karşılaşırsak karşılığını en ağır şekilde veririz" dedi.

8- Boğaziçi Üniversitesi öğretim üyeleri, türban yasası ve laiklik karşıtı tutumları, düzenledikleri toplantı ve yürüyüşle kınadılar. Uludağ Üniversitesi Senatosu ve Yönetim Kurulu da son günlerde Türk toplumunu geriye götürücü girişimlerin yoğunlaştığına dikkat çekerek, "Atatürk'ün kurduğu laik, demokratik rejimin yıkıcı ve çağdışı davranışlarla karşı karşıya olduğunu" bildirdi.

9- Ankara Cumhuriyet Başsavcısı Fadıl İnan, eski Cumhurbaşkanı Kenan Evren'in bir gazetede yayımlanan anılarında, 12 Eylül harekatının önceden planlandığı yolundaki açıklamaları nedeniyle hakkında soruşturma açılmasının sözkonusu olmadığını belirterek, "Anayasa" nın geçici 15. maddesine göre yargılama sözkonusu olamaz" dedi.

10- Geçim sıkıntısı içinde olduklarını belirterek FAO'dan kendilerine gıda yardımı isteyen memurlardan 15'i serbest bırakıldı. Memurların eylemine ilişkin sorgulamayı yürüten DGM Başsavcısı Nusret Demiral, dilekçe veren tüm memurların ifadelerine başvurulacağını belirtti.

11- Gaziantep Vali Vekili Abdülkadir Sarı, Gaziantep'in İslahiye ilçesi yakınlarında güvenlik güçleri ile teröristler arasında çıkan çatışmada iki teröristin ölü olarak ele geçirildiğini bildirdi.

12- Nazilli E Tipi Cezaevi'nde 62 hükümlünün 5 Kasım'da başlattıkları açlık grevi, cezaevi yönetimiyle yapılan görüşmelerden olumlu sonuç alınması üzerine sona erdirildi.

13- Ankara 1. Ağır Ceza Mahkemesi, Ankara DGM Başsavcılığı'nın talimatıyla 6 gün gözaltında tutulduktan sonra serbest bırakılan Adımlar Dergisi Ankara temsilciliği Haber Müdürü Atilla Aşut'a 3 milyon lira manevi tazminat ödenmesine karar verdi.

14- İstanbul 2 No'lu DGM'ce yasadışı Dev-Sol örgütüne bağlı oldukları ve Bursa'da izinsiz gösteri yaptıkları gerekçesiyle gözaltına alınan 6 kişi ilk duruşmalarından sonra tahliye edildi.

15- Belçika Başbakanı Wilfried Martins, 1950'li yıllarda NATO içinde kurulan Gladio adındaki gizli örgütün Belçika'daki kolunun dağıtılacağını ve meydana gelen çeşitli terör olaylarıyla örgütün bir ilgisinin bulunup bulunmadığı hakkında yakında bir hükümet soruşturması açılacağını bildirdi.

16- ABD Başkanı George Bush, Kahİre'de Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek'le görüştükten sonra gittiği Cenevre'de Suriye Devlet Başkanı Ha-

fız Esad ile biraraya geldi. Bush ve Esad, Körfez bunalımı ağırlıklı bir görüşme yaptılar.

17- Irak yönetimince, 2 Ağustos tarihinden bu yana Kuveyt'te uygulanan gece sokağa çıkma yasağının kaldırıldığını duyurdu.

18- SSCB Dışişleri Bakanı Eduard Şevardnadze, Çin'de, Çin Dışişleri Bakanı Kian Kişen ile görüştü. Çin Haber Ajansı, iki bakanın Körfez krizine ilişkin pek çok konuda görüş birliği içinde olduklarını duyurdu.

19- Bulgaristan'da, Başbakan Andrei Lukanov kabinesini düşürmek için Ulusal Güçler Birliği (UFD) tarafından verilen güvensizlik önergesi, par-lamentode reddedildi.

24 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, "Öğretmenler Günü" dolayısıyla, Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol ve öğretmenlerden oluşan bir heyeti Çankaya Köşkü'nde kabul ederek görüştü. Cumhurbaşkanı Özal konuşmasında, öğretmenlerin durumlarının düzeltildiğini belirtti.

TBMM Başkanı Kaya Erdem ve Başbakan Yıldırım Akbulut da öğretmenleri kabul ederek görüştüler.

2- Başbakan Yıldırım Akbulut, ANAP Çankaya 3. Olağan Kongresi'nde yaptığı konuşmada muhalefet partilerini eleştirdi. Başbakan Akbulut, "A-NAP'ın laikliğin teminatı olduğunu ancak laiklikten dinsizliğin anlaşılmaması gerektiğini" belirtti.

3- Partisinin Zonguldak'ta düzenlediği "Emek ve Barış" mitinginde konuşan SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, çeşitli iş kollarından 500 bin işçinin grevin eşiğinde olduğunu belirterek, maden işçilerinin greve başvurmak zorunda kalmaları halinde "grev önlüğü giyenlerin ve emeğin yanıbaşında olacağını" söyledi. İnönü, "Grev erteletmek çare değildir, bunalımı artırır" dîye konuştu. İnönü, hükümetin, işçilerin karşısına çıkmamasını istedi.

4- Devlet Bakanı Işın Çelebi ile ekonomik konularda yapılan bir söyleşi Tercüman Gazetesi'nde yayımlandı.

5- Dışişleri Bakanı Ahmet Kurtcebe Alptemoçin, Bursa'da yaptığı bir konuşmada, AGİK ile Türkiye'nin geleceğinin güvence altına alındığını söyledi.

6- TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda Cumhurbaşkanlığı bütçesi görüşülerek kabul edildi. Görüşmeler sırasında, HEP Kars Milletvekili Mahmut Almak kontrgerilla konusunu tartışmaya açarak meselenin bir an önce soruşturulmasını istedi.

7- DYP'nin 3. Olağan Büyük Kongresi'nde yeniden Genel Başkanlığa seçilen Süleyman Demirel, yaptığı konuşmada, ANAP'ı, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ı ve eski Cumhurbaşkanı Kenan Evren'i eleştirdi.

8- Milliyet Gazetesi'nde "Evren'in Anıları Üzerine Düşünceler" adlı yazı dizisinde DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, görüşlerini açıkladı.

9- Sabah Gazetesi, DMP Genel Başkanı Bedrettin Dalan'la Türkiye'deki siyasi partiler ve demokrasi konusunda yapılan görüşmeyi yayımladı.

10- Tempo Dergisi'nin sorularını yanıtlayan Olağanüstü Hal Bölge Valisi Hayri Kozakçıoğlu, terör suçlarıyla fikir suçlarının birbirinden ayrılmasını istedi. Güneydoğu'daki olaylarda ideolojik bir yön kalmadığını belirten Kozakçıoğlu, "Biz bölgede Irak'ın yaptığı gibi devlet terörü yaratmak istemiyoruz" dedi.

11- Sosyalist Birlik Partisi kuruluş kurultayı Ankara'da başladı.

12- Merkezi Stockholm'de bulunan Kürt Haber Ajansı'na bir demeç veren Kürdistan Cephe liderlerinden Celal Talabani, "Cumhurbaşkanı Özal içişlerimize karışamaz" dedi. Özal'ın Japonya'da gazetecilere söylediği "Biz Kürdistan'ın kurulmasına müsaade etmeyiz" sözleriyle ilgili olarak Talabani, Özal'ın böyle bir demeç verme hakkının bulunmadığını söyledi.

13- ABD Başkanı George Bush, ülkesine dönüşünde yaptığı açıklamada, BM Güvenlik Konseyi'nden çok yakında Irak'a karşı askeri yaptırım kararının çıkacağına emin olduğunu söyledi.

Beyaz Saray Sözcüsü Marlin Fitzwater basın mensuplarına yaptığı açıklamada, Bush-Esad görüşmesinde tarafların Körfez bunalımı konusunda uyum içinde olduklarını belirtti.

14- Almanya Başbakanı Helmut Kohl, SSCB Başkanı Mihail Gorba-çov'un politikasını överek, batılı ülkeleri, bu ülkeye yardım yapmaya çağırdı.

15- Sri Lanka 'nın kuzeyindeki askeri bir kampa, Tamil gerillaları tarafından düzenlenen saldırıda 79 kişinin öldüğü, 100 kişinin yaralandığı bildirildi.

25 KASİM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, İzmir Torbalı'da yabancı bir işletmenin Türkiye tesislerinin açılış töreninde yaptığı konuşmada, Türkiye'de son on yılda çok önemli gelişmeler kaydedildiğini belirterek, bir ülkenin gelişmesinde otomotiv sanayinin önemli yeri olduğunu vurguladı. Törene Başbakan Yıldırım Akbulut ve bazı bakanlar da katıldılar.

Cumhurbaşkanı Turgut Özal, İzmir-Aydın otoyolunda yaptığı incelemeler sırasında gazetecilerin anayasa değişikliği, başkanlık sistemi ve Körfez krizi konularını içeren sorularını yanıtladı.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, İstanbul Kartal Belediyesi tarafından yaptırılan "Hasan Ali Yücel Kültür Merkezi"ni düzenlenen bir törenle hizmete açtı.

3- Devlet Bakanı Mehmet Yazar, Almanya Büyükelçiliği ile Zihinsel Yetersiz Çocukları Yetiştirme ve Koruma Vakfı'nın işbirliğiyle Gölbaşı'nda yaptırılan "Zihinsel Yetersiz Çocuklar İçin Rehabilitasyon Merkezi"nin açılış töreninde yaptığı konuşmada, Türkiye'de özürlülerin topluma kazandırılması için gösterilen ortak çabanın artarak sürdüğünü ifade etti.

4- İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, terör, uyuşturucu kaçakçılığı ve örgütlü suçlarla ilgili temas ve incelemelerde bulunmak üzere ABD'ye gitti.

5- TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'ndaki TBMM bütçesi görüşmeleri sırasında, iktidar ve muhalefete mensup milletvekilleri, basına yönelik eleştirilerde bulundular. Eleştirileri yanıtlayan TBMM Başkanvekili Yılmaz Hoca-oğlu, basındaki haksız, asılsız haberlerin kronik bir hal aldiğını, bu konuda birçok açıklama yapıldığını söyledi.

6- Üniversite Öğretim Üyeleri Derneği'nin düzenlediği "Üniversiteye Sorunları" konulu sempozyumda konuşan DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, üniversite öğrenci ve öğretim üyelerinin üzerindeki siyaset yasağının kaldırılmasını istedi. Ecevit, üniversitelerin özerkliklerine kavuşturulması, YÖK'ün de kaldırılması gerektiğini söyledi.

Sempozyum, "Üniversitelerin Dünü, Bugünü, Yarını" konusunun tartışıldığı panelle sona erdi.

7- Merkezi Edirne'de bulunan Trakya Gazeteciler Derneği'nce "Basın Başarı Yarışması" düzenlendi.

8- Yunanistan'da, Trakya Türk toplumu lideri bağımsız milletvekili Dr.

Sadık Ahmet'e, bir tören sırasında, bir gazeteci tarafından sözle ve hareketle saldırıda bulunuldu. Gazeteci, polisin olaya müdahalesi sonucu tören alanı dışına çıkarıldı.

9- Yunanistan'da ana muhalefet partisi başkanı ve eski başbakan And-reas Papandreu PASOK Merkez Komitesi toplantısında yaptığı konuşmada, Türkiye'nin, AT ve NATO'nun desteği sayesinde, bölgede süper güç olmaya hazırlandığını, Ege'deki dengenin Türkiye lehinde bozulduğunu söyledi.

10- Irak Ticaret Bakanı Muhammed Mehdi Salih düzenlediği basın toplantısında, herhangi bir Iraklının ilaç ve gıda yetersizliğinden ölmesi durumunda ABD, İngiltere, Mısır ve Türkiye'nin sorumlu olacağını belirterek, bu ülkeler aleyhinde tazminat davası açacaklarını duyurdu.

Sürgündeki Kuveyt hükümetinin Suudi Arabistan'daki Dahran Enformasyon Bürosu, Kuveyt'e vali tayin edilen Ali İhsan Macit'in öldürüldüğünü açıkladı.

İran Dışişleri Bakanı Ali Ekber Velayeti, Körfez bunalımının bölge ülkeleri tarafından çözülmesi gerektiğini söyledi.

11- İsrail donanmasına ait bir hücumbotun Lübnan açıklarındaki bir tekneye ateş açarak 5 Arap gerillayı öldürmesinden sonra meydana gelen iki ayrı saldırıda çok sayıda İsraillinin öldürüldüğü kaydedildi. Saldırıyı İslami Cihad örgütü üstlendi.

12- Almanya'da "Stay Behind" adı ile faaliyet gösteren gizli NATO örgütü, Alman Parlamenter Kontrol Komisyonu tarafından incelemeye alındı. Alman Hükümeti, örgütün ilkbaharda dağıtılacağını açıkladı.

13- Yugoslavya'nın Bosna-Hersek Cumhuriyeti'nde 52 yıl aradan sonra yapılan serbest seçimler sonunda çoğunluğu Müslüman Demokratik Eylem Birliği ve Sırp Demokratik Eylem Birliği'nin elde ettiği açıklandı.

26 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanlığı ve Başbakanlık Muhabirleri Derneği Sağlık Merke-zi'nin açılışını yapan Cumhurbaşkanı Turgut Özal, burada yaptığı konuşmada, siyasi partilerin görüş birliğine varması halinde anayasanın değiştirilebileceğini belirterek, anayasanın temel hak ve hürriyetlerinin sınırını belirleyen 14. maddesinin, AGİK ilkeleri de dikkate alınarak yeniden düzenlenmesi gerektiğini söyledi.

2- Başbakan Yıldırım Akbulut, Niğde ve Bor'da bazı tesislerin temel atma törenlerine katıldı. Törenler sırasında gazetecilerin sorularını yanıtlayan Başbakan Akbulut, anayasa değişikliği ve başkanlık sistemine ilişkin görüşlerini açıkladı. Akbulut, cumhurbaşkanını halkın seçmesinin, başkanlık sistemi oluşturulması anlamına gelmeyeceğini belirtti.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Sakarya Belediyesi'nin hizmet binası ve ticaret kompleksi tesislerinin temelini attı ve halka hitaben bir konuşma yaptı. İnönü, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın, anayasa değişikliği ile cumhurbaşkanının halk tarafından seçilmesi önerisiyle ilgili olarak, "yetkisiz yapılanlara şimdi yasallık kazandırılmak istendiğini" söyledi ve "Böyle bir tavra herkesin karşı çıkmasını bekliyoruz" dedi. İnönü, Magic Box yayınını da eleştirdi.

4- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, düzenlediği basın toplantısında, partisinin büyük kongresini değerlendirerek, Türkiye'nin geleceği için, rejimin bir anayasa İslahatı içinde düşünülmesi gerektiğini ve anayasanın düzeltilmesinin zorunlu olduğunu söyledi.

5- Şanlıurfa'nın RP'li Belediye Başkanı ibrahim Halil Çelik, yaptığı açıklamada eski Cumhurbaşkanı Kenan Evren'in, divan-ı harbe verilmesi gerektiğini öne sürdü.

6- Anayasa Mahkemesi asil üyeliğine, Sayıştay seçiminde belirlenen üç adaydan biri olan Haşim Kılıç, Cumhurbaşkanı Turgut Özal tarafından seçildi. Konuyla ilgili karar Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

7- Danıştay, Aliağa Gencelli'de yapımı planlanan termik santral için yeni bir ara karar vererek, oluşturulan serbest bölgede termik santral kurulup kurulmayacağının Başbakanlıktan sorulmasını ve bu konudaki yanıt gelene kadar yürütmenin durdurulmasını kararlaştırdı.

8- Devlet Bakanı Cemil Çiçek'in flörtle ilgili sözlerini protesto amacıyla

düzenlenen yürüyüşe katıldıkları gerekçesiyle gözaltına alınan 11 bayan gösterici, çıkarıldıkları Devlet Güvenlik Mahkemesi'ndeki sorgulamaları sonucu serbest bırakıldı.

9- İnsan Hakları Derneği Ankara Şube Başkanı Muzaffer İlhan Erdost, Devlet Bakanı Cemil Çiçek'i protesto eylemine katıldıkları için İHD yönetim kurulunun üç üyesinin DGM'ce gözaltına alınmasını kınadı.

10- Ermenistan Devlet Başkanı Nevan Perpetrosyan, bir kongrede yaptığı konuşmada, ülkesinin birliğini korumak için başta Türkiye olmak üzere komşu ülkelerle işbirliğini geliştirmek zorunda olduğunu söyledi.

11- Suriye Meclis Başkanı Abdül Kaddura, bu ülkeyi ziyaret etmekte olan Rum Meclis Başkanı Vassos Lissarides ile yaptığı görüşme sırasında, Kıbrıs sorununun da bir işgal sorunu olduğunu öne sürerek, bu konudaki BM kararlarının Kıbrıs'ta da uygulanması gerektiğini söyledi.

12- BM Güvenlik Konseyi'nin beş daimi üyesi Kampuçya'daki 12 yıllık içsavaşa son verecek nihai karar tasarısı üzerinde anlaşmaya vardı.

13- Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, Irak televizyonundan yaptığı açıklamada, çok sayıda Irak'lının gıda ve ilaç yokluğundan öldüğünü belirtti.

14- Libya Devrim Konseyi Başkanı Muammer El Kaddafi, Der Spiegel Dergisi'ne verdiği bir demeçte, Körfez'de çıkacak bir savaşın tüm dünyaya yayılacağını öne sürdü.

15- Polonya Başbakanı Tadeusz Mazowiecki, devlet başkanlığı seçimlerinin ilk turunda aldığı oy oranı ile üçüncü sıraya düşmesi üzerine, başbakanlıktan istifa etti.

16- Sovyetler Birliği Başkanı Mihail Gorbaçov'un, resmi bir ziyaret için Moskova'da bulunan Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz aracılığıyla Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'e bir mesaj göndererek, "Kuveyt'ten çekilinmezse askeri harekatın kaçınılmaz olduğunu" belirttiği bildirildi.

27 KASIM 1990

1- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, partisinin grup toplantısında yaptığı konuşmada, Türkiye'nin gündemindeki temel sorunun," Cumhurbaşkanının yetkileri değil" geçim sıkıntısı olduğunu; toplum içinde önemli bir kesimi oluşturan memurlar için hükümetin uygun gördüğü artışın yüzde 15 civarında kaldığını, katsayı artışları ile bu kesimin durumunun düzeltilemeyeceğini söyledi.

2- TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu 1991 mali yılı bütçe tasarısı üzerindeki görüşmeler tamamlandı. Komisyon, hükümetin ortalama yüzde 15 oranındaki maaş zammı önerisini 5 puan artırarak yüzde 20'ye çıkardı.

3- Dışişleri Bakanı Ahmet Kurtcebe Alptemoçin, düzenlediği basın toplantısında, Türkiye'nin yaptığı dış temaslar konusunda bilgi verdi. Alptemoçin, "Irak'a karşı uygulanan ekonomik ambargoda Türkiye'nin özel bir sorumluluğu bulunmadığını ve Körfez krizinin yarattığı gerginliklerin Türk milleti ile Irak milleti arasında bir hadise olmadığını" belirtti.

4- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, partisinin grup toplantısında yaptığı konuşmada anayasa değişikliği konusuna değindi. Toplantıda kont-gerilla konusuna da değinen Demirel, kendisinin başbakanlığı döneminde ve kendisinin bilgisi altında bu türde bir faaliyet olmadığını belirterek, Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin birtakım örgütlere cinayetler işlettirdiği tartışmasının sürdürülemeyeceğine dikkat çekti.

5- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, 7. Cumhurbaşkanı Kenan Evren'-den, Özel Harp Dairesi'nin sivil uzantısının ve silah depolarının dağıtılmasını istediğini açıkladı. Ecevit, askeri darbelere giden yolda kontrgerillanın kullanılmış olabileceğini belirtti.

6- SHP Merkez Yürütme Kurulu'nün olağan toplantısında, Anayasa Mahkemesi'ne yapılan son atama ile "Anayasa Mahkemesi aritmetiğinin değişerek Cumhurbaşkanı'nın güdümüne girdiği" öne sürüldü.

7- Gazi Üniversitesi öğretim üyeleri bir bildiri yayımlayarak laiklik karşıtı davranışları kınadılar.

8- Emekli Kurmay Yarbay Talat Turhan, Çağdaş Gazeteciler Derneği'n-deki basın toplantısında, Özel Harp Dairesi ile ilgili görüşlerini açıkladı. Turhan bu konuda kapsamlı bir meclis araştırması açılmasının önemine değinerek, herkesi bildiklerini açıklamaya çağırdı.

9- Libya'nın Ankara Büyükelçisi Ahmet Abdülhamid El Atraş, Körfez'de çıkacak bir savaşın bölge için felaket olacağını savunarak, ülkesinin kardeş ülkelere saldırmayacağını söyledi. Büyükelçi El Atraş, Türkiye'nin, komşusu Irak ve bölgedeki diğer ülkeler ile tarihi ve coğrafi bağlarının gözönüne alınacağı kanısında olduğunu da belirtti.

10- Cumhurbaşkanlığı Özel Kalem Müdürlüğü'ne, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın Başdanışmanı Engin Güner getirildi.

11- Türkiye'nin BM Temsilcisi Büyükelçi Mustafa Akşın Cumhuriyet Gazetesi'ne yaptığı değerlendirmede, BM Güvenlik Konseyi'nden çıkacak "kuvvet kullanma" izninin pek çok ülke yönetimi açısından kamuoylarına karşı bir "meşruiyet zemini" niteliği taşıyacağını söyledi. Aksin, "ülkeler egemendir, BM kimseyi savaşa zorlayamaz" dedi.

12- Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 5 daimi üyesi, Irak'ın Kuveyt'ten çekilmesini sağlamak için "askeri güç kullanımı dahil tüm gerekli yollara başvurma" yetkisi tanıyan karar üzerinde görüş birliğine vardı.

Irak, BM Güvenlik Konseyi'nin beş daimi üyesinin kararını kınayarak, baskıya asla boyun eğmeyeceklerini bildirdi.

13- İngiltere'de iktidardaki Muhafazakar Parti liderliği ve başbakanlık için yapılan seçimi, Margaret Thatcher hükümetinin Maliye Bakanı John Majör kazandı.

14- Hollanda hükümeti, "Gladio" olarak anılan denetim dışı NATO örgütünün dağıtılmaması konusunda parlamentodan destek aldı.

15- Doğu Almanya'da birleşmeden sonra gerçekleşen ilk grevde, yaklaşık 260 bin işçinin greve gitmesi üzerine demiryolu ulaşımının tamamen durduğu bildirildi.

16- Bangladeş'te Devlet Başkanı Muhammed Erşad'ı devirmek amacıyla muhalefet tarafından düzenlenen gösteriler üzerine ülke çapında olağanüstü hal ilan edildi.

17- Bulgaristan'da genel grev ve gösteriler devam ederken, başkent Sofya'da göstericilerle polis arasında çatışmalar çıktı.

18- İsrail'de, Şamir hükümeti hakkında verilen güvensizlik önergesi parlamentoda reddedildi.

28 KASIM 1990

1- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, TBMM'de düzenlediği basın toplantısında, 1982 anayasasını değerlendirerek, başından beri bu anayasanın değiştirilmesinden yana olduklarını ve TBMM'de yeterli çoğunluğu sağlayınca, bunu gerçekleştireceklerini belirtti.

2- TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı Yusuf Bozkurt Özal, parlamentoda düzenlediği basın toplantısında, 1991 mali yılı bütçe yasa tasarısı üzerinde yapılan değişikliklere ilişkin bilgi verdi. Yusuf Özal, bütçe rakamlarının tutturulabilmesi ve açığın büyümemesi için kamu kuruluşlarını tasarruflu davranmaya çağırdı.

1991 yılı bütçesi ve ilan edilen maaş katsayısı, muhalefet partilerince eleştirildi. SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, katsayının enflasyonun çok gerisinde kaldığını söyledi. DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel ise memur zammının hiçbir şey ifade etmediğini belirterek "Memurlar yoksulluk sınırında olmaya devam edecek" dedi.

3- TBMM Adalet Komisyonu, ANAP, SHP ve DYP grup başkanvekilleri-nin imzasıyla verilen, insan hakları komisyonu kurulmasına ilişkin yasa önerisini kabul etti.

4- SHP Kırklareli Milletvekili Gürcan Ersin, Başbakan Yıldırım Akbulut tarafından yanıtlanması istemiyle TBMM Başkanlığı'na sunduğu soru önergesinde, Anayasa Mahkemesi üyeliğine seçilen Haşim Kılıç'in 'tarikatçı" olduğuna ilişkin iddiaların soruşturulmasını istedi.

5- Bağımsız milletvekilleri Kemal Anadol, Ekin Dikmen, Hüsnü Okçuoğ-lu ve Kamil Ateşoğulları TBMM'de düzenledikleri basın toplantısında, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın yeni anayasa önerisini ciddi ve tartışılabilir bulduklarını belirterek, anayasanın Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Helsinki Sonuç Sözleşmesi ve AGİK doğrultusunda yeniden hazırlanması gerektiğini belirttiler.

6- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, düzenlediği basın toplantısında, Anayasa Mahkemesi'ne yapılan atamalardan endişe duyduklarını belirtti. DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit'in kontrgerilla ile ilgili sözlerini de değerlendiren Demirel, "Benim idare ettiğim Türkiye'de esrarengiz şeyler olmuşsa onu bulup çıkarsınlar, sorumlusu benim" şeklinde konuştu.

7- DMP Genel Başkanı Bedrettin Dalan, düzenlediği basın toplantısında, anayasaya göre Meclis'teki boş sandalye sayısının yüzde 5'i bulması

halinde, erken ara seçim mecburiyeti doğduğunu belirterek, "SHP ve DYP'den bunun için 10 yürekli milletvekili istiyoruz" dedi.

8- Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Murat Sungar, düzenlediği haftalık basın toplantısında, Irak Ticaret Bakanı Mehdi Salih'in ülkesindeki açlık tehlikesinden bazı ülkelerle birlikte Türkiye'yi de sorumlu tutan sözlerini eleştirerek, Türkiye'nin, krizin bir çatışma çıkmadan çözümlenmesinden yana olduğunu belirtti. Sungar, Irak Ticaret Bakanı'nın sözlerinin, hukuktan yoksun olduğunu ve ve gerçeklerle de bağdaşmadığını belirtti.

9- Genel Maden-İş Sendikası tarafından alınan grev kararı ile ilgili olarak hükümet ve sendika yönetimi arasında yapılması kararlaştırılan görüşmeler kesildi. Genel Maden-İş Sendikası Başkanı Şemsi Denizer, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın, Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı'nın 1. Genel Kurulu'nda yaptığı bir konuşmanın, görüşmelerin sürdürülmesini engellediğini bildirdi.

Konuyla ilgili olarak bir basın toplantısı düzenleyen Devlet Bakanı Cemil Çiçek, Genel Maden-İş Sendikası yöneticilerinin görüşme yapmadan Ankara'dan ayrılmalarını eleştirdi. Çiçek, olumlu bir ücret teklifinde bulunduklarını ancak bu önerinin kabul edilmediğini söyledi.

10- TÜSİAD Başkanı Cem Boyner düzenlediği bir basın toplantısında, başkanlık yaptığı iki yıllık süreyi değerlendirerek, yeni bir başkanlık görevine talip olmayacağını açıkladı.

11- Çeşitli üniversitelerde bir dizi konferans vermek üzere Türkiye'ye gelen Paris Üniversitesi Anayasa Hukuku ve Kamu Özgürlükleri Dalı öğretim üyesi Prof. Hubert Gourdon, Türkiye'deki anayasa değişikliği tartışmalarını değerlendirdi. Gourdon, Fransa için de anayasa değişikliğinin güncel bir konu olduğunu belirterek," hiçbir ülke bir başkasının anayasasını ithal ederek sorunlarını çözümleyemez" dedi.

12- ABD Kongresi Senato Silahlı Kuvvetler Komisyonu'nda sürdürülen Körfez bunalımı görüşmeleri sırasında, Türkiye'nin Kerkük'e ilişkin planlarının olup olmadığı tartışıldı.

13- Irak Başbakan Birinci Yardımcısı Taha Yasin Ramazan, düzenlediği basın toplantısında, ABD'ye bir görüşme çağrısında bulunarak, "Bush'un diyaloga girmekten başka şansı yok" dedi.

14- Çin Dışişleri Bakanı Kian Kichen, ABD'ye gitmeden önce basına yaptığı açıklamada, "Çin'in, Irak'a karşı kuvvet uygulanmasını öngören BM Güvenlik Konseyi kararını destekleyecekleri yolundaki haberlerin asılsız olduğunu" bildirdi.

15- İngiltere'de Muhafazakar Parti liderliğine gelen John Majör, Kraliçe Elizabeth tarafından hükümeti kurmakla resmen görevlendirildi.

16- Sovyet Egemen Cumhuriyetleri Birliği Savunma Bakanı Mareşal Di-mitri Yazov, Sovyet askerlerinin bulundukları cumhuriyetlerde meydana gelen huzursuzluklara karşı mücadele etme yetkilerini artırdıklarını açıkladı.

17- Güney Afrika Devlet Başkanı Frederick de Klerk ile Afrika Ulusal Kongresi liderlerinden Neison Mandela, biraraya gelerek ülkedeki barış sürecini görüştüler. Mandela, toplantıdan sonra yaptığı açıklamada, ırk ayrımcılığını sona erdirmeye yönelik bir adım olarak geçici bir hükümet kurulmasını talep ettiklerini bildirdi.

29 KASIM 1990

1- Mülkiyeliler Birliği İstanbul Şubesi'nin 131. yılı kutlama haftası çerçevesinde düzenlenen "Yönetimin Yeniden Yapılanması ve Demokratik Katılım" konulu sempozyumda bir konuşma yapan Cumhurbaşkanı Turgut Özal, tüm yetkilerini anayasadan aldığını belirtti. Fransız anayasası ile Türk anayasasını karşılaştıran Cumhurbaşkanı Özal, her iki anayasada da cumhurbaşkanına tanınan hakların aynı olduğunu belirterek, kendisinin, 82 anayasasının verdiği yetkileri kulandığını dile getirdi. 82 anayasasının bir tepki anayasası olduğunu ve fazla teferruata girdiğini anlatan Özal, anayasa değişikliğinin gerekli olduğunu, sözlerine ekledi. Cumhurbaşkanı Özal, seçim sistemini değiştirmeyi düşünmediklerini, Türkiye'nin istikrarlı bir ortama hala ihtiyaç duyduğunu söyledi. Sempozyuma katılan Başbakan Yıldırım Ak-bulut da, Türkiye'nin sıkıntısının, sorunların açık bir biçimde tartışılmamasın-dan ileri geldiğini belirterek, Cumhurbaşkanı Özal'in görev ve yetkilerini aşmadığını, anayasanın gereklerini yaptığını bildirdi.

2- Genel Maden-İş Sendikası üyesi TTK ve MTA'da çalışan 48 bin maden işçisinin grevi île ilgili olarak Başbakan Yıldırım Akbulut, grevin ertelenmesinin sözkonusu oladığını belirterek "Herkes hakkını kullanıyor" dedi.

Genel Maden-İş Sendikası Başkanı Şemsi Denizer ise bugüne kadar yaptıkları müzakerelerden olumlu bir sonuç alamadıklarını, bu yüzden grev kararı verdiklerini belirtti ve konuşmasında "Zonguldak'ın cezalandırıldığını" söyledi.

SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Genel Maden-İş Sendikacıları ile yaptığı görüşmede, Cumhurbaşkanı Turgut Özal1 in maden işçilerine yönelik tutum ve sözlerini eleştirerek "Özal, halkın bir kesimini öbürüne karşı kışkırtıyor" dedi.

DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit de yaptığı açıklamada, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'in toplusözleşme görüşmelerine karışmamasını isteyerek, "Özal MESS Başkanı değil, Cumhurbaşkanı olduğunu hatırlamalıdır" dedi.

3- Birleşmiş Milletler Türk Derneği tarafından düzenlenen "Filistin halkıyla uluslararası dayanışma günü"ne katılan SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Filistin sorununun Ortadoğu'nun temel sorunu olduğunu belirtti.

4- Türk Eğitim Derneği (TED) vakfının düzenlediği "Eğitimde Laiklik" konulu panelde konuşan Anayasa Mahkemesi Başkan Vekili Yekta Güngör Özden, Türkiye'de laiklik aleyhtarı olumsuz gelişmelere değinerek, laikliğin Türk rönesansı olduğunu ve birleştiriciliği, insancıllığı, aydınlanmayı hedeflediğini belirtti.

5- DYP Grup Başkanvekili Vefa Tanır, kontrgerilla tartışmalarıyla ilgili olarak TBMM Genel Kurulu'nda genel görüşme açılmasını istediklerini belirtti.

SHP, DYP ve HEP kontrgerilla iddialarının Meclis'te görüşülebilmesi için girişimlerde bulunurken, ANAP Grup Başkanvekili Yasin Bozkurt, konunun büyük bir olasılıkla, bütçe görüşmelerinden sonra TBMM Genel Kurulu'nda ele alınacağını bildirdi.

6- Amasya Cezaevi'nde açlık grevinin 32. gününü dolduran tutuklu ve hükümlülerden, sağlık durumlarının bozulması nedeniyle hastaneye kaldırılan 10 kişinin tedaviyi kabul etmedikleri, bu kişilerin sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu bildirildi.

7- İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin çeşitli birimlerinde çalışan yaklaşık 1500 memur, katsayı artışlarını protesto etmek için yürüyüş yaptı.

8- Dağıttıkları bildirilerde halkı isyana teşvik ettikleri gerekçesiyle gözaltına alınan Sosyalist Parti yöneticileri hakkında Ankara DGM görevsizlik kararı vererek, dosyayı nöbetçi Sulh Ceza Mahkemesi'ne gönderdi.

9- Türk Ceza Kanunu'nün bazı maddelerinde değişiklik yapan kanun, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

10- Kıbrıs Rum Yönetimi, KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş'ın "Ma-raş'a 350 Filistinli öğrenci yerleştirilmesi" yolundaki girişimine tepki göstererek, Türk tarafının, bu girişimle, BM Genel Sekreteri'nin iyi niyet görevini yerine getirmesini ve Kıbrıs sorununa adil bir çözüm bulunması çabalarını engellemeyi amaçladığı iddia edildi.

11- BM Güvenlik Konseyi, Irak'a Kuveyt'ten çekilmesi için 15 Ocak'a kadar süre tanıyan ve gerektiğinde güç kullanılması dahil her türlü yol için izin veren kararı kabul etti. ABD Dışişleri Bakanı James Baker başkanlığında olağanüstü toplanan Güvenlik Konseyi'nde karar, 12 oyla kabul edildi. Çin'in çekimser kaldığı oylamada, Küba ve Yemen karşı oy kullandılar.

12- Bulgaristan'da Başbakan Andrei Lukanov istifa etti, Lukanov, istifaya, muhalefet partileri ve Devlet Başkanı Jelyu Jelev ile yaptığı görüşmelerden sonra karar verdiğini bildirdi.

13- Bir önceki seçim yasasının anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle Mısır'da yeniden parlamento seçimleri yapıldı.

14- Sovyetler Birliği'nin Tacikistan Cumhuriyeti'nde hükümet açlık gre-evine gidilmesini yasakladı.

30 KASIM 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Milli Savunma Bakanı Hüsnü Doğan, Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral İrfan Tınaz, Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Siyami Taştan ve Jandarma Genel Komutanı Orgeneral Eşref Bitlis'i ziyaret etti. Görüşmelere Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Kemal Yamak ve Genelkurmay Başkanı Necip Torumtay da katıldı.

2- Milli Güvenlik Kurulu Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın başkanlığında toplandı. Toplantıdan sonra Milli Güvenlik Kurulu tarafından yapılan yazılı açıklamada, genel güvenlik ve asayiş durumu ile Körfez bunalımındaki ve dış olaylardaki gelişmelerin gözden geçirildiği bildirildi.

3- Bakanlar Kurulu Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın başkanlığında Çankaya Köşkü'nde toplandı. Toplantıdan sonra bir açıklama yapan Devlet Bakanı ve Hükümet Sözcüsü Mehmet Yazar, BM Güvenlik Konseyi'nin Körfez krizine ilişkin aldığı kararları değerlendirdiklerini bildirdi.

4- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Mülkiyeliler Birliği İstanbul Şubesi'nce düzenlenen sempozyumda yaptığı konuşmada, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın anayasa değişikliği ve başkanlık sistemi ile ilgili görüşlerinin ciddiyetten uzak olduğunu belirterek, partisinin hazırlamakta olduğu yeni anayasa taslağı konusunda açıklamalarda bulundu.

5- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, Mülkiyeliler Birliği İstanbul Şubesi"nce düzenlenen sempozyumda yaptığı konuşmada, toplumun tüm kesimlerinin katılımı ile sağlanacak bir konsensusla yeni bir anayasa yapacaklarını söyledi. Demirel, anayasanın cumhurbaşkanına verdiği yetkilerin, başkanlık sistemindeki kadar olduğunu söylemenin gerçek olmadığını belirtti.

6- ANAP Gaziantep Milletvekili Hasan Celal Güzel, başkanlık sisteminin esas itibariyle demokratik olmadığını ve Türkiye'nin yapısına uygun düşmediğini belirterek, "Milli iradenin ortaya konulması bakımından en uygun sistem demokratik parlamentarizmdir" dedi.

7- Türkiye Taşkömürü Kurrumu (TTK) ve Maden Tetkik Arama (MTA) işyerlerinde başlatılan grevlerle ilgili olarak konuşan Genel Maden-İş Sendikası Başkanı Şemsi Denizer," Demokrasilerde halkın üstünde hiç bir güç yoktur" diyerek, Cumhurbaşkanı Özal'ın, işçiyi sevmediğini söyledi.

DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, maden işçilerinin başlattığı greve destek vermek amacıyla Zonguldak'a gitti. Ecevit, Zonguldak'ta halka hita-

ben yaptığı konuşmada, maden işçilerinin eylemini desteklediğini belirterek, Cumhurbaşkanı Özal'ı eleştirdi.

Türk-İş Genel Başkanı Şevket Yılmaz, maden işçilerinin grevine diğer işkollarında çalışan işçilerin de destek vereceğini belirterek, "Diğer sendikalarımız da toplusözleşmesi olsun olmasın grevleri çeşitli eylemlerle destekleyecektir" dedi.

8- Türkiye Gazete Sahipleri Sendikası, Milliyet, Cumhuriyet ve Tercüman gazetelerinde sürdürülen ve grev kararı alınmasına neden olan topluiş sözleşmesi görüşmelerinin yeniden başlaması için Türkiye Gazeteciler Sendikası'na yazı gönderdi.

9- Cumhuriyet Gazetesi yazarı Cüneyt Arcayürek ile Yazı İşleri Müdürü Okay Gönensin, "Gizli belgeleri Güzel'e verdim" başlıklı yazıyı yayınlayarak Basın Yasası'na aykırı davrandıkları gerekçesiyle yargılandıkları İstanbul 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nce 1'er ay hapis cezasına çarptırıldılar. Ceza, daha sonra 190'ar bin lira paraya çevrildi.

10- KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, düzenlediği basın toplantısında, 350 kadar Filistinli öğrencinin Kıbrıs'a yerleştirilmesi düşüncesinin tamamen insancıl gerekçelere dayandığını belirtti.

11- Yunanistan Dışişleri Bakanı Andonis Samaras, Körfez bunalımının Türkiye ile Yunanistan'ın benzer politikaları, tepkileri ve çıkarları bulunduğunu ortaya koyduğunu söyledi.

12- ABD Başkanı George Bush, televizyondan yaptığı açıklamada, ABD ile Irak dışişleri bakanlarının devlet başkanlarıyla görüşmelerde bulunmak üzere karşılıklı olarak iki ülkenin başkentlerine gitmesini önerdi. Bush, bunalıma barışçı bir çözüm bulunmasını ümit etmeye devam ettiğini bildirdi.

13, İtalya'da Başbakan Guilio Andreotti'nin, "Gladio" adıyla faaliyet gösteren gizli NATO örgütünün dağıtılmasına karar verdiği bildirildi.

14- Bulgaristan'da Başbakan Andrei Lukanov'un istifası Parlamentoda kabul edildi. Devlet Başkanı Jelyu J.elev, 1991 mayısında genel seçime gidilmesi gerektiğini belirtti.

A PHP Error was encountered

Severity: Notice

Message: Undefined index: query

Filename: libraries/Functions.php(679) : eval()'d code

Line Number: 106